Gastronomik Ürünlerin Turizmde Çekicilik Unsuru Olarak Değerlendirilmesi: Hurma Zeytin Örneği


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Gastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BURCU KAYA

Danışman: Gözde Türköz Bakırcı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Anadolu tarihsel süreçte geçirmiş olduğu evrelerin ve üzerinde barındırdığı coğrafi özelliklerin bir sonucu olarak birçok canlı türüne ev sahipliği yapmaktadır. Batı Anadolu'da yer alan Ege bölgesi de bu kapsamda içerisinde büyük bir zenginliği barındırmaktadır. Bu zenginlik kendisini yörenin mutfak kültüründe de göstermektedir. Hurma zeytine özellikle İzmir yarımadası olarak belirtilen Urla, Karaburun ve Çeşme'de rastlanmaktadır. Bu ilçelerin dışında Seferihisar, Foça ve Mordoğan'da da görülebilmektedir. Bölgedeki mikro iklim şartları erkence ağacının üzerindeki bazı zeytinleri dalından koparıldığı gibi yenilebilen hurma zeytine dönüştürmektedir. Bu kapsamda bölge halkı tarafından doğanın armağanı olarak nitelendirilmektedir. Tez çalışması kapsamında bölge halkı için önemli bir yere sahip olan hurma zeytinin gastronomik anlamda destinasyon için ne düzeyde bir çekicilik potansiyeline sahip olduğunun belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırma esnasında konunun farklı açılardan irdelenebilmesi amacıyla büyük çoğunluğu bölge halkından olan; yerel üreticiler, yerel yetkililer, kamu/özel kurum ve kuruluş yetkilileri ve akademisyenlerden oluşan 40 katılımcı ile görüşme sağlanmıştır. Konu hakkında yetkin kişilere ulaşılması için kartopu örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Görüşmeler, yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılarak çevrim içi ve yüz yüze olmak üzere iki farklı yöntemle gerçekleştirilmiştir. Görüşmeler sonucunda sorulara verilen yanıtlar içerik ve betimleme analizi kullanılarak analiz edilmiş ve yorumlanmıştır. Çalışma sonuçları kapsamında genel anlamda hurma zeytininin bölge için önemli bir çekicilik potansiyeli oluşturabileceği ancak bölgedeki diğer yöresel ürünlerle bir rota veya konseptin içerisinde değerlendirilmesinin yararlı olacağı sonucu elde edilmiştir. Ek olarak ürünün tanıtımı için gerçekleştirilecek çalışmalarda ürünün sürdürülebilirliğinin zarar görmemesi amacıyla farklı disiplinlerden/kurumlardan yetkililerin yer alması ve titiz planlamaların yapılması önem arz etmektedir.