Avrupa Birliği'nin genişleme sürecinde Polanya


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Avrupa Birliği (Disiplinlerarası) Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2003

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SÜHAL ŞEMŞİT

Danışman: ZEHRA NİLÜFER KARACASULU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

1957 yılında Roma Andlaşması ile kurulan ve günümüze kadar dört genişleme süreci geçirerek 6 üyeden 15 üyeye yükselen Avrupa Birliği, 1997 yılı Aralık ayında yapılan Lüksemburg Zirvesi'nde beşinci genişleme sürecini resmen başlatmıştır. Bulgaristan, Çek Cumhuriyeti, Estonya, Güney Kıbrıs, Macaristan, Letonya, Litvanya, Malta, Polonya, Romanya, Slovak Cumhuriyeti ve Slovenya Avrupa Birliği'nin beşinci genişleme sürecine dahil edilmiş ve Türkiye 1999 yılı Aralık ayında Helsinki Zirvesi'nde bu sürecin içerisine alınmıştır. Polonya, beşinci genişleme sürecine dahil olan ülkeler içerisinde nüfus ve yüzölçümü bakımından Türkiye'den sonra ikinci büyük ülkedir. Bunun yanında, Polonya 1993 yılında Kopenhag Zirvesi'nde belirlenen tam üyelik kriterlerini karşılama açısından Türkiye'ye benzer özelliklere sahiptir. Uzun süreli komünist yönetimden sonra 1989 yılında demokratikleşme ve piyasa ekonomisine geçiş sürecini yaşamaya başlayan Polonya'nın Avrupa Birliği ile ilişkileri aynı yıl imzalanan Ticaret ve İşbirliği Anlaşması ile başlamıştır. 30 Mart 1998' de başlayan tam üyelik müzakereleri 2002 Aralık ayında yapılan Kopenhag Zirvesi'nde tamamlanmış ve Polonya'nın 1 Mayıs 2004 tarihinde tam üye olması öngörülmüştür. Polonya, AB üyeliğine adaylık sürecinde Kopenhag siyasi kriterlerini 1997 yılından itibaren karşılamaktadır. Ülke, ekonomik kriterlerden ilki olan işleyen bir piyasa ekonomisine 1997 yılından beri sahip iken henüz Birlik içindeki rekabet baskısı ve piyasa güçleriyle baş edebilme kapasitesine tam olarak erişememiştir. Üyelik yükümlülüklerini üstlenebilme yeteneğini gerektiren üçüncü kriter çerçevesinde Polonya, Topluluk müktesebatının büyük kısmım benimsemiş durumda olmasına rağmen idari kapasitenin güçlendirilmesi konusunda aynı düzeyde ilerleme sağlayamamıştır.