Mozart'ın soprano, piyano ve orkestra için K.505 "Ch'io Mi Scordı Dı Te?" konser aryasının yönetimine ilişkin teknik ve müzikal değerlendirme


Tezin Türü: Sanatta Yeterlik

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Güzel Sanatlar Enstitüsü, Müzik Ana Sanat Dalı (Konservatuvar), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MEHMET GİRGİN

Danışman: EBRU GÜNER CANBEY

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Müzik eserleri türlerine ayrılırken genellikle bir takım özelliklerine göre bazı başlıklar altında toplanırlar. Bu sınıflandırmalar kimi zaman biçimsel özelliğe veya konusal içeriğe göre yapılırken, kimi zaman müzik tarihi içerisindeki gelişimi ya da bestelendiği yörenin özellikleri vs. dikkate alınarak yapılır. Ayrıca tür, müzik eserlerini bir takım başlıklar altında toplama görevi üstlenirken bazen de bu başlıklardan hariç kılma görevi üstlenmektedir. Bir müzik eserinin hangi başlık ya da başlıklar altında toplanacağına karar vermek ya da hangi başlıklar altında değerlendirilemeyeceğini göstermek; o eserin ortaya çıkış sürecini kapsamlı incelemek anlamına gelir. Bu çalışmada, içerisinde hem çalgısal hem de vokal solist barındıran, Mozart'ın K.505 "Ch'io mi scordi di te?" isimli konser aryası olarak adlandırılan bir tür içerisinde bestelediği eseri üzerinde müzikal değerlendirmelerde bulunulmuş ve orkestra şefliği açısından teknik inceleme yapılarak çeşitli öneriler sunulması amaçlanmıştır. Birinci bölümde, Konser Aryası olarak adlandırılan türün hangi ihtiyaçlarla ortaya çıktığı, K.505 "Ch'io mi scordi di te?" isimli eser örneğiyle değerlendirilmiş ve bu türün tanımlaması yapılmıştır. Mozart'ın Idomeneo operasından bağımsızlaşarak Konser Aryası kimliğini kazanmış olan aryanın bu opera ile olan ilişkisi açıklanmış ve aralarında yapısal olarak hala bir bağ olduğu stil açısından değerlendirilerek sunulmuştur. Konser aryalarının o dönemde genellikle belirli bir kişiye ithafen besteleniyor olması, K.505 "Ch'io mi scordi di te?" konser aryasının Mozart ile yakın ilişkisi olan soprano Nancy Storace'a yazılmış olma fikrini destekler niteliktedir. İkinci bölüm, K.505 "Ch'io mi scordi di te?" konser aryasına ilişkin müzikal değerlendirme üzerine kuruludur. Libretto ve müzikal açıdan benzerlik ve farklılıkları aryanın ilk versiyonu olan K.490 "Non più, tutto ascoltai" ile karşılaştırılarak sunulmuştur. Üçüncü bölümde ise orkestra şefliği açısından vokal ve çalgısal eşlik yönetimine ilişkin ayrım üzerinde durularak bir takım jestler çizilmiş ve bu eseri yönetecek orkestra şeflerine yönelik öneriler sunulmuştur.