Ortaokul Fen Bilimleri derslerine FeteMM aktiviteleri entegre edilmesi: Öğrencilerin FeteMM ilgilerine, tutumlarına ve kariyer hedeflerine etkisi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İlköğretim Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SİNAN ESLEK
Danışman: MEHMET ŞAHİN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma ile ortaokul öğrencilerinin fen derslerine entegre edilen FeTeMM aktivitelerinin öğrencilerin FeTeMM ilgilerine, tutumlarına ve kariyer hedeflerine etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Çalışmada nicel ve nitel verilerin birlikte kullanılarak yorumlandığı karma desen kullanılmıştır. Veri toplama sürecinde nicel verilerin elde edilmesinde öntest-sontest kontrol gruplu yarı deneysel desen, nitel verilerin elde edilmesinde yarı-yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubu, İzmir ili Buca ilçesinden bir devlet okulundan okumakta olan deney (n=31) ve kontrol (n=33) üzere toplam 64 yedinci sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Çalışma 2018-2019 öğretim yılı bahar döneminde gerçekleştirilmiştir. Uygulama sürecinde 7. sınıf fen öğretim programında yer alan "ışık ve madde etkileşimi, canlılarda üreme, büyüme ve gelişme, canlılar ve yaşam ve elektrik devreleri, fiziksel olaylar" ünitelerine yönelik FeTeMM aktiviteleri tasarlanmış ve fen bilimleri dersine entegre edilerek 12 hafta boyunca öğrencilere uygulanmıştır. Veri toplama sürecinde Faber ve diğ., (2013) tarafından geliştirilen FeTeMM tutum ölçeği, Kier, Blanchard, Osborne, and Albert (2013), tarafından geliştirilen FeTeMM Kariyer İlgi Ölçeği ve son olarak Knezek ve Christensen (1998) tarafından geliştirilen STEM algı ölçeği kullanılmıştır. Nitel verilerin elde edilmesi için araştırmacı tarafından geliştirilen yarı-yapılandırılmış görüşme soruları deney ve kontrol grubunda yer alan beşer öğrenciye ve uygulama öğretmenine uygulanmıştır. Nicel verilerin çözümlenmesi betimsel istatistikler, bağımsız örneklemler için t-testi ve karışık ölçümler için iki yönlü ANOVA ile yapılmıştır. Nitel verilerin analizinde içerik analizi kullanılmıştır. Çalışmadan elde edilen veriler ışığında, FeTeMM aktiviteleri fen bilimleri derslerine entegre edilen deney grubu öğrencileri ile müfredata bağlı olarak öğretime devam eden kontrol grubu arasında FeTeMM kariyer ilgi, tutum ve algı puanlarında istatistiksel olarak anlamlı farklılık elde edilmiş olup, bu farklılık deney grubu lehinedir. Ayrıca deney grubunda yer alan öğrenciler ile yapılan görüşmeler sonucunda, dört öğrencinin süreç sonucunda mühendis olmaya karar verdiği, uygulama süreci ile FeTeMM alanlarında farklı meslekler tanıdıkları ve ilgi alanlarını keşfetmelerine imkan sunduğu şeklinde görüşler bildirmişlerdir. Uygulama öğretmeni görüşleri açısından ele alındığında, uygulama süreci ile öğrencilerde fen bilimleri derslerine karşı ilgi artışı meydana getirdiği, derse ve yapılan etkinliklere karşı daha istekli oldukları, bu tarz uygulamalar ile öğrencilerin kariyer hedeflerini belirlemede gereken desteğe duyulan ihtiyacın ortaya çıktığı yönünde görüş bildirmiştir. Bu açıdan FeTeMM aktivitelerinin fen bilimleri derslerine entegre edilmesinin öğrencilerin FeTeMM alanlarına yönelik ilgi, algı ve tutumlarını artırdığı ve mesleki farkındalık oluşturduğu söylenebilir. Anahtar Kelimeler: FeTeMM, Kariyer İlgi, FeTeMM Tutum, STEM Algı.