Hafif Turgutlu Tuğlası üretimi için uygun katkı malzemelerinin araştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ELİF ALAN
Danışman: MÜMTAZ ÇOLAK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu tez çalışmasında; tuğla yapımında kullanılan kil ile birlikte, birbirinden farklı kalorifik değere sahip farklı kömür çeşitleri (Aydın Linyit Spiral kömürü, Aydın Linyit Pudra kömürü ve Kısrak Dere kömürü) ve MDF talaş tozu katkı maddeleri kullanılarak hafif tuğla üretimi için uygun katkı maddelerinin araştırılması amaçlanmıştır. Uygun katkı maddelerini belirlemek amacıyla yapılan çalışmalar dâhilinde, farklı kalorifik değere sahip kömür örnekleri ve MDF talaş tozu ağırlıkça; yüzde 1, 2, 3, 4, 5, 6, 8, 10, 15 ve 20 oranlarında ayrı ayrı Turgutlu tuğla kiline eklenerek ve toplam karışım 100 g ağırlığında olacak biçimde 120 adet tuğla örnekleri hazırlanmıştır. Kullanım alanı kısıtlı olan kömür tozunun kullanımı, hem pişme sırasında enerji tasarrufu sağlamak hem de pişme sonucu tuğlada gözenek oluşturarak hafif ve ısı izolasyonu yüksek tuğla üretmektir. Binoküler mikroskop ile gözenek boyutu incelemeleri ve X-ışınları kırınım (XRD) yöntemleri gibi laboratuvar bazında yapılan çalışmalarla, tuğla örneklerinde genel olarak kuvars, plajiyoklas, hematit, klorit, K-feldispat ve mika mineralleri saptanmıştır. Farklı kalorifik değere sahip karışımlarda yüksek pişme sıcaklığı nedeniyle mineralojik olarak yeni bir faz olarak hematit minerali gözlenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre; Aydın Linyit Spiral kömür, Aydın Linyit Pudra kömür ve Kısrak Dere kömür katkılı tuğla örneklerin katkı oranlarına göre su emme değerlerinin birbirlerine benzer değişkenlik gösterdiği, MDF talaş tozu katkılı örneklerinin su emme değerlerinin katkı oranına bağlı olarak artığı gözlenmiştir. Aydın Linyit A.Ş' den alınan Spiral toz ve Pudra kömürünün, % 6 ve % 8 oranlarında katılması ile oluşturulan tuğlaların Hafif Turgutlu tuğla üretimi için uygun olduğu aynı zamanda bu biçimde kullanmaları neticesinde kömüre dayalı çevre kirliliğini önlemede ve bu ürünlerin geri dönüşümü sağlanarak ülke ekonomisine destek sağlayacağı düşünülmektedir. Turgutlu Kudret Tuğla Fabrikasından alınan Kısrak Dere kömürü katılarak oluşturulan tuğlaların; Kısrak Dere kömür birim fiyatının yüksek olması, tuğla üretim maliyetini artırması ve Kısrak Dere kömürünün, pişirmede kullanılması nedeniyle hafif Turgutlu tuğla üretimi için uygun katkı maddesi olmadığı kanaatine varılmıştır. MDF talaş tozu katkılı tuğla örneklerinin su emme miktarlarının yüksek olmasından dolayı tuğla üretimi için elverişli olmadığı sonucuna varılmıştır.