Masabaşı çalışan bireylerde fiziksel aktivite düzeyi, bel-boyun ağrısı ve yaşam kalitesi arasındaki ilişkinin araştırılması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Fizyoloji Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MERVE ŞEKERCİ

Danışman: Berkant Muammer Kayatekin

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, masabaşı çalışan bireylerin fiziksel aktivite düzeyleri, bel ağrıları, boyun ağrıları ve yaşam kaliteleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya 18-65 yaş arası masabaşı çalışan 395 gönüllü katılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Kişisel Bilgi Formu, Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi-Kısa Formu, Oswestry Bel Ağrısı Engellilik Anketi, Bournemouth Boyun Anketi ve Kısa Form-36 (SF-36) kullanılmıştır. Araştırmada tanımlayıcı istatistikler, Kolmogorov-Smirnov testi ve Spearman Korelasyon analizi yöntemleri kullanılarak veriler analiz edilmiştir. Elde edilen verilen sonucunda; katılımcıların %48,86'sının düşük , %47,84'ünün inaktif ve %3,3'ünün yeterli düzey grubuna dahil oldukları tespit edilmiştir. Bel ağrısı ortalama skorunun 17,99±14,22, boyun ağrısı ortalama puanının ise 21,52±13,34 olduğu tespit edilmiştir. Yaşam kalitesi alt boyut puan ortalamaları sırasıyla: fiziksel fonksiyon alt boyutu için 79,84±19,39,fiziksel rol güçlüğü alt boyutu için 68,35±38,64, ağrı alt boyutu için 68,94±22,18 ve genel sağlık algısı alt boyutu için 58,27±18,54 olduğu tespit edilmiştir. Yeterli düzey fiziksel aktivite grubunda aktivite arttıkça; bel ağrısının arttığı(p<0,05), boyun ağrısının azaldığı(p<0,05), yaşam kalitesinin fiziksel fonksiyon boyutunda ortalamanın azaldığı(p<0,05), yaşam kalitesinin fiziksel rol güçlüğü alt boyutunda ortalamanın azaldığı(p<0,001), yaşam kalitesinin genel sağlık alt boyutunda ortalamanın arttığı(p<0,001) tespit edilmiştir. İnaktif düzey fiziksel aktivite grubunda aktivite arttıkça; yaşam kalitesinin fiziksel fonksiyon ve ağrı alt boyutlarında ortalamanın arttığı(p<0,05) tespit edilmiştir. Katılımcıların bel ağrısı skorlarına göre, bel ağrısının katlımcıların günlük yaşamını etkilemediği veya hafif derecede etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Katılımcıların boyun ağrısı puanlarına göre, boyun ağrısının katılımcıların günlük yaşamını hafif-orta derecede etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Katılımcıların bel ağrısı arttıkça boyun ağrısının arttığı(p<0,001) tespit edilmiştir. Katılımcıların bel ve boyun ağrısı azaldıkça yaşam kalitesinin tüm alt boyutlarında ortalama puanın arttığı(p<0,001) tespit edilmiştir. Bu çalışmanın sonucuna göre; masabaşı çalışan bireylerin fiziksel aktivite düzeylerinin yetersiz olduğu, fiziksel aktivitenin boyun ağrısı ve yaşama kalitesinin iyileştirilmesinde etkili olabileceği düşünülmektedir.