Geriatrik kanser hastalarında kırılganlığın destekleyici bakım gereksinimleri ile ilişkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Hemşirelik Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: CANSU OMUZUBOZLU

Danışman: Ezgi Karadağ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma geriatrik kanser hastalarında kırılganlığın destekleyici bakım gereksinimleri ile ilişkisini incelemek amacıyla yapıldı. Araştırma Dokuz Eylül Üniversitesi Hastanesi Onkoloji Servisi, Hematoloji Servisi ve Gündüz Tedavi Merkezi'nde geriatrik popülasyona dahil olan ve kanser tanısı alan 105 hasta ile yürütülmüştür. Çalışmada veri toplama formu olarak Tanımlayıcı Bilgi Formu, Edmonton Kırılganlık Ölçeği, Destekleyici Bakım Gereksinimleri Ölçeği ve ECOG Performans Skoru olmak üzere dört veri toplama aracı kullanılmıştır. Verilerin analizinde SPSS 27.0 versiyon paket programı kullanılmıştır. Verilerin dağılımı tanımlayıcı analiz parametreleri (ortalama, medyan, standart sapma, minimum, maksimum, frekans, yüzde) ile gösterilmiştir. Verilerin normal dağılıma uyup uymadığı çarpıklık – basıklık değerleri ve Kolmogorov-Smirnov testi ile analiz edilmiştir. İki bağımsız grup arasındaki sürekli değişkenlerin karşılaştırılmasında verilerin normal dağılıma uyması durumunda Bağımsız Örneklem t Testi, verilerin normal dağılıma uymaması durumunda Mann Whitney U Testi kullanılmıştır. İkiden fazla bağımsız grup arasındaki sürekli değişkenlerin karşılaştırılmasında verilerin normal dağılıma uyması durumunda Tek Yönlü Varyans Analizi, verilerin normal dağılıma uymaması durumunda Kruskal Wallis H Testi kullanılmıştır. İkiden fazla bağımsız grup arasında sürekli değişken açısından farklılık bulunması durumunda farklılığa neden olan grubun tespiti Posthoc testleri ile yapılmıştır. Sürekli değişkenler arasındaki ilişki Pearson Korelasyon ile değerlendirilmiştir. Verilerin analizi % 95 güven aralığında (p=0,05) incelemeye alınmıştır. Araştırmaya dahil edilen kanser tanılı hastaların %55,20'si kadın (n=58); %44,80'i erkek (n=47) ve katılanların yaş ortalaması 71,81'dir. Sonuçlara göre; 71 altı yaş grubunda yer alanların Edmonton Kırılganlık Ölçeği puanlarının 71 ve üstü yaş grubunda yer alanlara göre daha düşük olduğu saptanmıştır. Destekleyici Bakım Gereksinimi tespit edilen hastaların; 71 altı yaş grubunda yer alanların Fiziksel ve Günlük Yaşam alt boyutu puanlarının 71 ve üstü yaş grubunda yer alanlara göre daha düşük olduğu saptanmıştır. Edmonton Kırılganlık Ölçeğinden aldıkları puan ortalamaları 8,90 ± 3,42 olarak tespit edilmiştir. Hastaların Destekleyici Bakım İhtiyaçları Ölçeği alt boyutlarından aldıkları puanlar; Ruhsal/Psikolojik alt boyutu puan ortalaması 31,30 ± 7,78, Sağlık Sistemi ve Bilgilendirme alt boyutu puan ortalaması 38,90 ± 7,62, DBGÖ-KF Fiziksel ve Günlük Yaşam alt boyutu puan ortalaması 20,27 ± 3,69, DBGÖ-KF Hasta Bakım ve Desteği alt boyutu puan ortalaması 14,65 ± 3,71 ve DBGÖ-KF Cinsellik alt boyutu puan ortalaması 4,01 ± 2,44 olarak saptanmıştır. Hastaların Destekleyici Bakım İhtiyaçları Ölçeği'nden aldıkları puanların ortalaması 109,17 ± 17,32 olarak tespit edilmiştir. Hastaların Edmonton Kırılganlık Ölçeği puanları ile Destekleyici Bakım İhtiyaçları Ölçeği puanları arasında pozitif yönlü orta düzey ilişki bulunmuştur (r=0,509; p<0,05).