Investigation of recovery of oil bleaching soil waste by thermochemical methods and evaluation of its economic feasibility

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: EZEL EVİN ALTINDAĞ

Danışman: Azize Ayol

Özet:

Kimya ve sabun endüstrilerinde, özellikle bitkisel yağ endüstrisinde, renk pigmentleri ve eser metaller gibi safsızlıkları gidermek ve böylece ürünün stabilitesini artırmak için ham yağı emici bir malzeme ile ağartmak gerekir. Ağartma işlemi sırasında, yağ ve emici malzeme vakum altında karıştırılır ve ardından süzülür. Süzülen yağ daha sonra üretimde kullanılmak üzere ağartma ünitesinden çıkarılır. Yağla kirlenmiş emici malzeme atık olarak depolanır. Bu atık, çevre ve insan sağlığı için tehlikeli kabul edildiğinden, sürdürülebilirlik ve ekonomik kaygılar açısından yönetimi için bir strateji geliştirmek büyük önem taşımaktadır. Biyodizel kullanımı ve inşaat sektöründe bağlayıcı olarak kullanımı gibi yeni çalışmalar olsa da, dünya çapındaki endüstrinin büyüklüğü göz önüne alındığında, ağartma işlemlerinde bu atığın geri kazanımı ve yeniden kullanımı basit ve uygulaması daha kolay bir işlemdir. Bu çalışmada, Dalan Kimya Endüstri A.Ş.'den elde edilen kullanılmış ağartma toprağı, 300-600 °C arasındaki sıcaklıklarda 0,1 L/dk azot ile ve 600-900 °C arasındaki sıcaklıklarda 0,05 ve 0,01 L/dk kuru hava ve saf oksijen ile işlenmiş ve yeniden ağartma kapasiteleri ölçülmüştür. Bu uygulamaların sonucunda ürün tekrar yağa ilave edilmiş ve yağda meydana gelen renk değişiklikleri incelenmiş, numunelerde FTIR, BET ve SEM-EDS ileri test sonuçları araştırılmış ve istenen ağartma değeri elde edilmiştir. 900 °C ve 0,05 L kuru hava/dk'da işlenen numune, 87,93 m2/g yüzey alanı ve 4.4 kırmızı, 30 sarı ağartma sonucu verdi. FTIR, BET, SEM-EDS test sonuçları, ağartma testindeki sonuçlarla uyumludur. Literatürdeki diğer çalışmalarla karşılaştırıldığında çevre sağlığı ve ekonomik geri kazanım olarak umut vadetmektedir.