Cumhuriyet kenti Aliağa
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Enstitüsü, İnkılap Tarihi Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2003
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYŞİN KİBRİT
Danışman: KEMAL ARI
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZET Cumhuriyet dönemi ilçesi Aliağa'nın, kurulmuş olduğu bölgede tarih içinde farklı uygarlıkların yaşadığı görülmektedir. Aiolya'nın kentlerinden Kyme ve Myrina'nın bugünkü Aliağa'nın sınırlan içinde yer aldığı bilinmektedir. Bölgeye Türklerin gelişi ile oluşan çiftlik zaman içinde köy haline gelmiştir. 19. yy. ortalarında Aliağa Çiftliği, Osmanlı-Rum köyü olarak Aydın vilayeti Saruhan sancağı, Güzelhisar kazasına bağlı iken, 1890 yılı Aydın Vilayeti Salnamesi'nde ise Menemen kazasına bağlandığı görülmektedir. Bu yıllarda hane sayısı 62, sürekli oturan nüfus ise 240-300 kişi arasındadır. Halkın temel uğraşısı tarım ve hayvancılık olmaktadır. Balkan Savaştan ile başlayan göçler 1924, 1936, 1955 ve 1988 yıllarında da devam etmiştir. Göçmenlerin gelişi ile artan nüfusa paralel olarak 1952 yılında Belediye teşkilatı kurulmuş ve 1982 yılında da ilçe statüsüne kavuşmuştur. Birinci beş yıllık kalkınma planı ile, Tüpraş'ın kurulması daha sonra gemi söküm tesisleri, Petkim ve Petrol Ofisi tesisleri ve 1985'li yıllardan itibaren demir çelik sanayi tesislerinin kurulması ile Aliağa sanayinin odak noktası olmuştur. Aliağa'nın ulaşım açısından da çeşitli seçeneklere sahip olması sanayinin gelişmesinde etken olmuştur. Tesislerin ekonomiye getirdiği katkının yanı sıra çevre kirliliği de sınır değerler seviyesine gelmiştir. Çevre kirliliğini düşük seviyelerde tutmak için alman önlemlerin yanı sıra alternatif enerji kaynaklarının kullanılması da gündeme getirilerek tartışılmaktadır. Cumhuriyet'in ilanından bu yana sürekli gelişme kaydeden Aliağa için yarınların daha az sorunlu olabilmesi, doğru tesbitlere ve çözüm yollarına bağlıdır. IV