Hematolojik maligniteli hastalarda beden algısı, cinsel yaşam ve yorgunluk arasındaki ilişki

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Hemşirelik Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: YAREN TOKYÜREK

Danışman: Ezgi Karadağ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmada hematolojik maligniteli hastalarda beden algısı, cinsel yaşam ve yorgunluk arasındaki ilişkiyi incelenmiştir. Tanımlayıcı, kesitsel tipi araştırma tasarımına uygun olarak gerçekleştirilmiştir. Örneklemini, bir üniversite hastanesine ve gündüz tedavi merkezine gelen gelen 176 hasta oluşturmaktadır. Veriler Hasta Tanıtım Formu, Vücut Algısı Ölçeği (VAÖ), Arizona Cinsel Yaşantılar Ölçeği (ACYÖ) ve Piper Yorgunluk Ölçeği (PYÖ) kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde yüzdelik, t testi, Kruskall Wallis Varyans analizi, Mann Whitney-U testi, pearson korelasyon analizi ve cronbach alpha iç tutarlılık testleri kullanılmıştır. Çalışmamızda en sık görülen hastalık tanısı AML ( %26.1 ) ve Lenfoma ( %21,6) dır. Hastaların %40,3'ünde kronik hastalık olduğu ve kronik hastalığı olan hastaların ise %21'inde Diyabet Mellitus, %19,3'ünde ise hipertansiyon tanısı olduğu saptanmıştır. Alınan kemoterapi kür sayısının Vücut Algısı Ölçeği (VAÖ)'ne etkisi olduğu ortaya çıkmıştır 103,98 ± 6,437 (Z=-2,131; p<0,05). Hastaların %89,2'sinin tedaviye başladıktan sonra cinsel yaşama ilişkin bilgi almadıkları ortaya çıkmıştır Hastaların %7.4 oranındaki kısım cinsel yaşama ilişkin bilgiyi Tv, internet, gazete gibi kaynaklardan edindikleri ortaya çıkmıştır. Hastaların %52.8'i yaşanılan sürecin cinsel yaşamlarına etkisi olduğunu ve eşleri ile olan ilişkilerini %64.8 oranında olumsuz etkilediğini ifade etmiştir. Yaşanılan sürecin cinsel yaşantılarına etkisi olan hastaların ACYÖ puanlarının 21,39 ± 2,584 oranında daha yüksek olduğu saptanmıştır. Bu çalışmada hastaların Vücut Algısı Ölçeği ile Piper Yorgunluk Ölçeği toplam puanları arasında pozitif yönlü zayıf ilişki saptanmıştır (r=0,359; p<0,05). Sonuç olarak hematolojik maligniteli hastalarda beden algısı, cinsel yaşam ve yorgunluk arasında ilişki olup bu doğrultuda hemşirelerin uygun girişimler planlanması önerilmektedir.