Sigorta sözleşmelerinde ispat sorunları
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Özel Hukuk Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2003
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SİBEL KORKMAZ
Danışman: MUHAMMET ÖZEKES
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZET Sigorta müessesi, kişilerin tek başlarına altından kalkamayacakları kadar ağır sonuçlara neden olabilen rizikolara karşı birden fazla kişinin malvarlıklarını birleştirmek suretiyle bu rizikolara karşı koyabilme ihtiyacından doğmuştur. Sigorta sözleşmesi ile kişiler karşı karşıya kalabilecekleri bazı rizikolara karşı sigorta himayesine kavuşmaktadır. Sigorta sözleşmesi tam iki tarafa borç yükleyen bir sözleşmedir. Sigorta sözleşmesi taraflara karşılıklı haklar sağlar ve borçlar yükler. Sigorta sözleşmesinin taraflarından birinin sözleşme ile doğan haklarını kullanması itiraza uğrar veya karşı taraf sözleşmeden doğan yükümlülüklerini ihlal eder ise, sigorta sözleşmesinin tarafları arasında bir uyuşmazlık çıkmış olur. Bu uyuşmazlığın çözümü sırasında yani yargılama aşamasında ispat kuralları uygulanacaktır. Medeni Kanun'un 6. maddesi uyarınca "bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran taraf o vakıayı ispat yükünü taşır". Bu çalışmada sigorta sözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklarda ispat yüküne ilişkin bu temel kural ve kuralın istisnaları açıklanmaya çalışılmıştır. Ayrıca sözleşmenin taraflarının uyuşmazlığın çözümü sırasında yerine getirmeleri gereken diğer usuli yükler ve dikkate alınması gereken ispat hukuku kuralları incelenmiştir. İspat faaliyeti delil olarak adlandırılan ispat vasıtaları ile yapılır. Sigorta sözleşmesine dayanan uyuşmazlıklarda da taraflar, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nda düzenlenen kesin deliller ve kanunda belirtilen hallerde takdiri deliller ile, kendi lehlerine hak çıkardıkları vakıaların gerçekleşmiş olduğu hususunda hakimde kanaat oluşturmaya çalışacaklardır. Hakim kural olarak ibraz edilen delilleri serbestçe takdir eder. Hakimin kanaatinin derecesi ispat ölçüsü ile ilgilidir. Kural ispat ölçüsü hakimin tam kanaate ulaşmasıdır. Ancak sigorta sözleşmesine dayanan uyuşmazlıklarda da illiyet bağının, kusurun, menfi vakıaların ispatı gibi durumlar ile karşılaşıldığında ispat ölçüsünün düşürülmesi gerekebilir. Sigorta sözleşmesi gereğince sigorta bedelini ödeyen sigortacının sigortalının haklarına halef olma hakkı ve koşullan ile taraflar arasında en fazla uyuşmazlığın ortaya çıktığı riziko ve sigorta zararı ayrı bölümler halinde ispat hukuku açısından değerlendirilmiştir.