Erişkin açık kalp cerrahisi sonrası heparine bağlı trombositopeni olasılığı yüksek olmayan hastalarda diğer trombositopeni nedenleri
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Cerrahi Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2014
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ERCAN KELEŞ
Danışman: HÜSEYİN HÜDAİ ÇATALYÜREK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç Erken dönem trombositopeniye yol açan heparin dışı nedenleri saptayarak dağılımının belirlenmesi ve bu nedenler arasındaki değiştirilebilir risk faktörlerini ortadan kaldırmaktır. Bu şekilde trombositopeniye bağlı oluşabilecek komplikasyonların önlenmesi hedeflenmektedir. Gereç ve Yöntem 2009 Ocak-2014 Ocak yılları arasında açık kalp cerrahisi yapılan ve kardiyovasküler cerrahi yoğun bakım ünitesinde postoperatif olarak takip ve tedavisi yapılan 891 hasta retrospektif olarak incelendi. Koroner arter bypass greft(KABG), kapak replasmanları, septal defekt onarımı yapılan erişkin hastalar seçildi. Trombosit sayısı 150,000/mm3 altındaki değerler trombositopeni olarak kabul edildi. Bu hastalar içerisinden heparine bağlı trombositopeni(HİT) olsalığı 4T klinik skorlama sistemine göre yüksek olan hasta grubu çalışma dışı bırakıldı. Hastaların dosyalarındaki ve probel bilgi sistemindeki verilerle; trombositopeni saptanan 529 olguda ise etiyolojik nedenler araştırıldı. Olası nedenler arasında cerrahi tip dışında yaş, cinsiyet, diabetes mellitus(DM), hipertansiyon(HT), hiperlipidemi(HL), aspirin(ASA), klopidogrel kullanımı, pompanın süresi, pulsatil-non pulsatil olması, kros klemp süresi, hipotermi derecesi, hemodilüsyon, kullanılan oksijenatör tipi ve intraoperatif veya postoperatif ilk saatlerde intraaortik balon kullanımı olarak belirlendi. Klinik olarak heparine bağlı trombositopeni olasılığı yüksek hastalar, 18 yaşından küçük hastalar, koroner arter bypass greft, kalp kapak cerrahisi ve septal defekt onarımı dışında kalan açık kalp cerrahisi ameliyatları, kronik böbrek yetmezliği olan hastalar(hemodiyaliz alan hastalar), preoperatif varolan trombositopeni veya tromboz varlığı, trombositopeniye yol açan hematolojik hastalıklar(aplastik anemi vb.), off-pump koroner bypass(çalışan kalpte) yapılanlar, herhangi bir nedenle trombosit transfüzyonu alan hastalar, postoperative ekstrakorporeal membran oksijenasyonu(ECMO) ile yoğun bakım izlemine alınan hastalar çalışma dışı bırakıldı. Trombositopenik hastalarda da 24 saatlik toplam drenaj miktarı,eritrosit transfüzyon sayısı, yoğun bakımda kalış süresi ve mortalite değerlendirildi. İstatistiksel Değerlendirme Olası etiyolojik faktörler SPSS 15.0 programı kullanılarak analiz edildi ve p değerinin 0.05'in altında olması istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi. Bulgular ve Sonuç Yapılan değerlendirmede ileri yaşta olanlarda, pompa ve kross klemp süresi uzun olanlarda, vucut ısısının düşmesiyle, hemodilüsyonun artmasıyla trombositopeni görülme sıklığının arttığı görüldü. Trombositopeni, mortaliteyi ve yoğun bakımda kalış süresini etkilemedi. Anahtar Kelimeler Trombositopeni, açık kalp cerrahisi, erişkin hasta, heparin dışı nedenler