Bir tasarım aracı olarak biyotaklidin kentin simgesi olan mega yapıların biçimlenişine olan etkisinin analizi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Mimarlık Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: DENİZ ORHAN FIRAT

Danışman: KUTLUĞ SAVAŞIR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Tez kapsamında yapılan literatür araştırması sonucunda 'mega yapılar' ve 'biyotaklit' kavramlarıyla ilgili ayrı ayrı oldukça yayın varken iki kavramın birleşiminden oluşan bir kaynak bulunamamıştır. Mega yapı ve biyotaklit kavramları üzerinde farklı çalışmalar yapılsa da bu tez, iki kavramın kesişim noktasıdır. Literatürde biyotaklit tasarım yöntemi ile ilgili farklı sınıflandırmalar mevcuttur, bu sınıflandırmaların dışında, Vitruvius'un form, fonksiyon ve strüktür üçlemesinden yola çıkılarak yeni bir sınıflandırma tez kapsamında önerilmiştir. Bu tezde biyotaklit kavramının, mega yapı örnekleriyle incelenmesi ve bu kapsamda form, fonksiyon ya da strüktürel olarak yeni bir sınıflandırma önerisine göre doğadan nasıl öykündüklerinin ortaya konması amaçlanmaktadır. Biyotaklit tasarım yöntemi ile tasarlanan ve mega yapı unvanı almış farklı farklı yapılar vardır. Bu tezde hem doğadan öykünerek tasarlanan hem de bir şehri ya da ülkeyi temsil edip mega yapı olan 18 yapının incelenmesi tezin kapsamını oluşturmaktadır. Hem yazılı hem de görsel literatür çalışması yapılarak, biyotaklit ve mega yapın kavramının tanımı yapılmış, tarihsel gelişimi incelenmiş, kullanım alanları araştırılmış ve biyotaklit tasarım yöntemi ile tasarlanan mega yapılar, nitel araştırma yöntemlerinden betimsel analiz yöntemiyle irdelenmiştir. Keops Piramidi, La Sagrada Familia, Hoover Barajı, Batı Alman Pavyonu, Montreal 1967 ABD Pavyonu, Osaka 1970 ABD Pavyonu, Sidney Opera Binası, Waterloo Tren İstasyonu, Burj Al Arab, Eden Projesi, Taipei 101, Gherkin Swiss-Re Kulesi, Oita Stadyumu, Turning Torso, Pekin Ulusal Su Sporları Merkezi, Pekin Ulusal Stadyumu, Aldar Merkez Binası, Canton Televizyon Kulesi, bu tezin bulgularını oluşturmaktadır. Bulgular, karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiş ve ortaya çıkan sonuçlar, sonuç bölümünde ifade edilmiştir.