Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: AYSEL BIYIK
Danışman: ADİL BAYKASOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bağlantı elemanları, yüksek kilitleme kuvveti sağlamaları, tekrarlı kullanılabilmeleri, kolay üretilebilmeleri ve ucuz olmaları gibi avantajlara sahiptir, ancak titreşim altında gevşemeleri önemli bir sorundur. Cıvataların gevşeme riskine karşı emniyet sağlamak için çeşitli yöntemler geliştirilmiştir. Bu yöntemler genellikle son üründe ağırlık ve maliyet artışına neden olmakta, ayrıca kullanım kısıtlarından dolayı pek çok durumda tercih edilmemektedir. Bu sorunlara bir çözüm olarak titreşim direnci sağlayan özel cıvata kafa altı profilleri verimli çözümler olarak ortaya çıkmaktadır. Bununla birlikte, piyasadaki kafa altı profillerinin herhangi bir simülasyon ve optimizasyon tekniği ile tasarlanıp doğrulanmadığı ve pek çoğunun da soğuk dövme yöntemi ile üretilebilir olmadığı bilinmektedir. Bu durumun fayda maliyet açısından verimli sonuçlar sağlamadığı fizibilite ve literatür araştırması çalışmalarında da görülmüştür. Bu çalışmada gevşeme mekanizması sayısal simülasyon yöntemi ile modellenerek, Junker titreşim testi ile sürece etkisi olduğu görülen parametreler dahilinde deney seti hazırlanmış, sonrasında simülasyonlar koşturulmuştur. Simülasyon modeli kullanılarak on farklı amaç kriteri için sonuçlar alınmıştır. Simülasyon modelini temsil eden ikinci bir model genetik programlama yöntemi kullanılarak kurulmuştur. Söz konusu yöntem daha önce dinamik ve yatay titreşimli yüklemeler altında çalışan bağlantı elemanlarının gevşeme davranışını tahmin etmek için kullanılmamıştır. Tahmin modelinde kullanılan on farklı amaç kriterinden gevşeme oranını en iyi ifade eden kriter kilitleme yükü kaybı olmuştur. Gevşeme hızını tahmin etmede kullanılan kilitleme yükü kaybı için genetik programla tabanlı sembolik regresyon yöntemi kullanılmıştır.