Sinyalize kavşaklarda şerit kullanım özellikleri ve şerit seçim özellikleri dikkate alınarak doygun akım ve reaksiyon sürelerinin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2014
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FİGEN COŞKUN
Danışman: SERHAN TANYEL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:İnsanoğlunun gelişimi, kültürel ve teknik etkileşimler ulaşımın gelişmesiyle paralellik göstermektedir. Nüfusun artması ve gelişen teknoloji ile birlikte araç sayısının artması, trafik tıkanıkları gibi problemleri de beraberinde getirmektedir. Günümüzde insanların konforlu bir yaşam sürdürebilmeleri için trafikte oluşan bu problemlerin çözüme kavuşturulması gerekmektedir. Ülkemizde de nüfus artışı ile ulaşım talebinin artması sonucu özellikle büyük şehirlerde ciddi trafik sorunları yaşanmaktadır. Yoğun trafik koşulları nedeniyle hızları oldukça düşük olan trafik akımlarının kesiştiği sinyalize kavşaklarda tıkanmaların ve gecikmelerin olması kaçınılmaz hale gelmektedir. Bu çalışmada özellikle kent içi yol ağlarında bulunan sinyalize kavşak sistemlerindeki; kavşak başarımı açısından önemli parametreler olan sürücü reaksiyon süreleri, doygun akım değerleri ve başlangıç kayıp zaman değerleri basit analitik yöntemler kullanılarak ve modellemeler yapılarak incelenmiştir. Analizler, kavşağı etkileyen geometrik parametreleri, kavşaktaki trafik parametrelerini (dönüş oranları) ve bu tip kavşaklardaki sinyalizasyon uygulamasına ait kontrol parametrelerini (faz planları, sinyal süreleri vb.) de göz önünde bulundurularak yapılmıştır. Kavşaklardan toplanan her üç şeride ait ortalama takip aralığı değerleri incelendiğinde sol şeritteki trafik akımının diğer şeritlere oranla daha kararlı olduğu saptanmıştır. Yapılan regresyon analizi sonucunda, doygun akımın belirlenmesinde etkin parametreler olarak otobüs yüzdesi, sola ve sağa dönüş oranları ön plana çıktığı görülmüş ve kavşaklara ait ideal doygun akım değeri bulunmuştur. Başlangıç kayıp zamanın incelendiği analizler sonucunda, başlangıç kayıp zamanın devre süresi, incelenen kuyruktaki otobüs oranı ve kuyruk uzunluğuna bağlı olduğu ve her üç parametrenin de kayıp zaman değerini arttırdığı hesaplanmıştır. Çalışmanın diğer önemli bir sonucu olarak, kuyruk uzunluğunun başlangıç kayıp zaman üzerindeki etkisi belirlenmiştir. Kuyruk uzunluğu arttıkça kayıp zaman da artmaktadır. Bunun dışında incelenen veriler ve yapılan analizler sonucunda araç tipi ve dönüş tipi değişkenlerinin reaksiyon süresi üzerinde etkili değişkenler olduğu; bunun yanında şerit genişliği ve devre süresi değişkenlerinin de reaksiyon süresi üzerinde etkin rol oynadığı görülmüştür. Ayrıca başlangıç kayıp zaman ile doygun akım değeri ve başlangıç reaksiyon süresi arasındaki ilişkiler tanımlanmıştır.