Marmara Denizi Güney Şelfi aktif tektoniğinin araştırılması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: KAMİLE NESİL KAÇAR

Danışman: SEDA OKAY GÜNAYDIN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Dünya üzerinde sismik olarak en aktif faylardan biri olduğu bilinen Kuzey Anadolu Fayı (KAF), Anadolu'nun kuzey hattı boyunca devam etmekte ve Marmara Bölgesi'nde üç ana kola ayrılmaktadır. Depremlerin KAF'ın kuzey kolu üzerinde diğer kollara oranla daha fazla yoğunlaştığı gözlenmiştir. Ancak güney Marmara Denizi şelfinde yer alan orta kol hakkında yapılan çalışmalar sınırlı sayıda olmasına rağmen, tarihsel depremler burada bulunan fayların da büyük ölçekli depremler yaratabileceğini gösterdiğinden bu fay sistemlerinin orta şelfteki bölümünün detaylı araştırılması amaçlanmıştır. Çalışma kapsamında, Marmara Denizi güney şelfinde yer alan Kapıdağ Yarımadası ile İmralı Adası arasında kalan bölge tektonik anlamda incelenmiştir. Çalışmada, TÜBİTAK 112Y026 nolu ikili işbirliği projesi kapsamında, Marmara Denizi'nin güney şelfini incelemek amacıyla 2013 ve 2014 yıllarında Dokuz Eylül Üniversitesi, Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Enstitüsü ile Columbia University, Lamont-Doherty Earth Observatory Enstitüsü ve Kaliforniya Üniversitesi, Santa Barbara arasında ortaklaşa gerçekleştirilen SOMAR projesi kapsamında toplanan çok kanallı sismik yansıma ve sparker sismik yansıma veri setleri kullanılmıştır. Ayrıca Marmara Denizi'nin genel tektoniğini araştırmak amacıyla 2008 yılında aynı ortaklar ile yürütülen TAMAM projesi (Turkish American Multichannel Project) bünyesinde toplanan çok kanallı sismik yansıma veri setinden de yararlanılmıştır. Çalışmada yararlanılan sismik veriler yüksek ayrımlı orta erim özelliğine sahip olduğundan, bu derinliğe kadar görülen faylar haritalanmıştır. Bu kapsamda iki ana doğrultu atımlı fay sistemi haritalanmıştır. Ayrıca çalışma alanında gözlenen akustik temel ayrıntılı şekilde yorumlanmış ve temele kadar izlenen faylar ortaya konmuştur. Akustik temel üzerinde kalan seviyeler ise çalışmada stratigrafik olarak yorumlanmıştır.