Sessiz İstifanın Öncülleri ve Sonuçları Üzerine Nitel Bir Araştırma
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yönetim ve Organizasyon Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DUYGU ÇAĞLAR
Danışman: Oytun Boran Sezgin
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:"Sessiz İstifa" kavramı son dönemlerde fazlaca popüler olan ve iş dünyasını olumsuz etkileyen önemli kavramlar arasında yer almaktadır. Kavram literatürde yeni olarak bilinse de aslında uzun dönemdir iş dünyasında var olmakta ancak öncesinde ismi konulamamış bir olgudur. "Quiet Quitting" olarak ifade edebilen bu olgu, işyerinde her zamankinden daha az sorumluluk alma, sadece görev tanımında yer alan işleri yerine getirme, örgüt için mümkün olan en düşük düzeyde çaba harcama şeklinde yansımaktadır. Özellikle pandemi sonrası çalışanlar, işe olan tutumlarını yeniden gözden geçirerek bir zamanlar işyerlerinde gönüllü olarak yerine getirdikleri ekstra işleri artık yapmaktan kaçınmakta, iş ve yaşam dengelerini sağlamaya daha fazla odaklanmakta dolayısıyla tüm yaşamlarının yalnızca iş hayatından ibaret olmadığını da göstermek istemektedir. Bunun yanında verdikleri her bir ek çabanın maddi ve manevi olarak bir karşılığını göremediklerini düşündüklerinden yalnızca görev tanımlarındaki gerekliliklerini yerine getirmektedirler. Çalışanların işyerlerinde sergiledikleri bu davranışlar ve yaşadıkları sorunlar, örgüt verimliliğini ve üretkenliklerini doğrudan etkilemektedir. Dolayısıyla sessiz istifa olarak adlandırılan bu olgunun içeriğinin ortaya konması, öncüllerinin ve sonuçlarının irdelenmesi yazın açısından önem arz etmektedir. Bu bağlamda araştırmanın amacı, sessiz istifa olgusunun uygulamada nasıl gerçekleştiğinin emik bir yaklaşımla incelenmesidir. Nitel olarak tasarlanan çalışma kapsamında 8 çalışan ile derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiş. Derinlemesine görüşmeler yoluyla veri toplamak amacıyla katılımcılara açık uçlu sorular yöneltilmiştir ve elde edilen veriler doğrultusunda söylem analizi yapılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre çalışanların sessiz istifa olgusunu yaşadıklarını ve sonuçlarının iş motivayonlarını olumsuz etkileyerek, uzun vadede bireysel ve örgüt verimliliğini de düşürmekte olduğu görülmektedir. Çalışanların karşılaştığı sorunlar içerisinde en öne çıkan temalar ise ağır çalışma koşulları ve ekonomik sorunlardır. Söz konusu çalışmanın, Türkiye'deki sessiz istifaya yönelik betimleyici bir çalışma olması açısından ulusal literatürdeki boşluğun doldurulmasına katkı sağlayacağı öngörülmektedir. Elde edilen sonuçların, gelecek dönemde sessiz istifayı önlemeye yönelik fikir ve çalışmaların geliştirilmesine yönelik adımlar atılırken araştırmacılara yön göstermesi umulmaktadır. Çalışmanın sonuç bölümünde sessiz istifa kavramına ilişkin değerlendirmeler ve önerilerde bulunulmuştur. Anahtar Kelimeler: Sessiz istifa, Sessiz Vazgeçiş, Gürültülü Sessizlik