Gemi makineleri işletme mühendisliği: Alternatif enerji kaynakları için karşılaştırmalı maliyet analizi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Denizcilik İşletmeleri Yönetimi Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MUSTAFA NURAN

Danışman: AYŞE GÜLDEM CERİT

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

IMO (Uluslararası Denizcilik Örgütü) 2005 yılından itibaren gemi kaynaklı sera gazlarınının olumsuz etkilerini en aza indirgemek amacıyla, kademeli olarak uygulanacak bir dizi düzenlemeyi yürürlüğe koymuştur. Bu süreçten en çok denizyolu ulaştırması alanında kullanılan yakıtlar etkilenmiş ve gemi işletmecilerini yeni düzenlemelere uyumlu alternatif yakıt arayışlarına yönlendirmiştir. Biyodizelin deniz yakıtı olarak kullanılmaya uygun alternatif enerji kaynakları içerisinde ön plana çıktığı görülmektedir. Bu tez çalışmasında biyodizelin gemi yardımcı dizel makinelerinde yakıt olarak kullanılmasının uygunluğu araştırılmıştır. Biyodizelin geleneksel dizel yakıtla karşılaştırmalı bir maliyet analizi gerçekleştirilmiş, sonrasında ulaşılan sonuçlardan faydalanarak yapılacak keşifsel araştırmalarla sürecin değişkenlerinin nitel olarak saptanması ve bu değişkenlerin uygulamadaki rolünün tanımlayıcı araştırmalarla nicel olarak karşılaştırmalı analizler gerçekleştirilmiştir. Çalışmada gemi makineleri işletme mühendisliği, ilgili maliyet kavramları dünyanın ve Türkiye'nin enerji görünümü açıklanarak, biyodizelin yakıt özellikleri, üretim süreçleri ve dünyada biyodizel uygulamaları değerlendirilmiştir. Araştırma kapsamında 2002-2013 yılları arasında Türk deniz ticaret filosunun dökme yük, kuru yük ve tanker gemilerinin yardımcı dizel makineleri ve kazanlarında yakıt olarak petrol türevi dizel ve biyodizel yakıt kullanıldığında oluşan maliyetler hesaplanmış ve geleceğe ilişkin öngörülmemeler yapılmıştır. Elde edilen bulgular ve keşifsel araştırma sonuçları ışığında hazırlanan veri formu kullanılarak bir saha araştırması tasarlanmış ve gemilerde başmühendislerin biyodizel kullanımına ilişkin algıları karşılıklı olarak analiz edilmiştir. Başmühendislerin algılarındaki farklılığı analiz etmek için görev, yaş, baş mühendislik süresi ve deniz tecrübesine göre 4 adet hipotez oluşturulmuştur. Analiz bulguları baş mühendislerin algılarında farklılıklar olduğunu göstermektedir.