Demokrat parti iktidarı döneminde üniversite eğitimi (1950-1960)


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ortaöğretim Sosyal Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2008

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SÜLEYMAN CEYLAN

Danışman: ERKAN SERCE

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

DP döneminde Türkiye içerde ve dışarıda büyük bir değişim sürecine girdi. DP'nin on yıllık iktidarının ilk dönemlerinde ekonomide büyük başarılar elde edildi. DP aldığı büyük halk desteğiyle beraber Batı ile bütünleşme çabalarını artırdı. Bu dönemde eğitim, ilköğretimden yükseköğretime kadar büyük bir değişime tabi tutuldu.Ülkenin hızla kalkınması temel amaç olarak belirlendiği için, yetişmiş insan sayısının artırılmasına yönelik çalışmalar yapıldı. Bu amaçla, var olan üniversitelerin ve yüksekokulların öğrenci ve öğretim üye sayıları artırıldı. Teknik eleman yetiştirmek için birçok teknik okul açıldı.Üniversiteler niceliksel açıdan hızla gelişti. Mevcut üç üniversiteden başka dört yeni üniversite daha açıldı. Batı ile bütünleşme çabaları yoğunlaşırken üniversite anlayışında Alman modelinden Amerikan modeline geçildi. Yeni açılan üniversitelerin (ODTÜ, Atatürk Üniversitesi, Ege Üniversitesi ve Karadeniz Teknik Üniversitesi) kuruluşunda Amerikan üniversiteleri ile işbirliği yapıldı. ABD'ye çok sayıda öğretim üyesi ve öğrenci gönderilirken, çok sayıda uzmanda Türkiye'ye getirildi.CHP'nin devlet ve üniversite içindeki etkinliği azaltılmaya çalışıldı. Bu amaçla 1946 Üniversiteler Kanunu'nda yeni düzenlemeler yapıldı. DP'nin icraatlarını eleştiren öğretim üyeleri baskı altına alınmaya çalışıldı.1957'den sonra ekonomik açıdan Türkiye'nin sıkıntılı bir döneme girmesi DP'nin arkasındaki halk desteğini azalttı. DP buna karşılık üniversite, basın ve CHP muhalefetinin birleşmesini engellemeye çalıştı. Üniversitelere yapılan her müdahale öğrencilerin de DP'ye cephe almasına neden oldu. DP'nin son yıllarında üniversiteler esas amaçlarından uzaklaşıp siyasallaşma içine girdi. DP'de bu durumu yaptığı sert müdahalelerle daha da arttırdı. 1960'ta yaşanan kanlı öğrenci olayları, DP iktidarının sonunu hazırlayan etkenlerden biri oldu.