Haldun Dormen`in yaşamı, sanatçı kişiliği ve tiyatro anlayışı


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sahne Sanatları Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2002

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ALİ GÖKMEN ALTUĞ

Danışman: SEMİH ÇELENK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

ÖZET Türk Tiyatrosu'ndaki kilometre taşlarından biri olan Haldun Dormen'in sanatçı kimliğini oluşturan etmenler, içinde bulunduğu sosyal çevre ile yakın bir ilişki içindedir. Bu sosyal çevreyi de Atatürk Devrimleri'nin aydınlattığı çağdaşlaşma süreci oluşturmaktadır. Haldun Dormen çocukluk yıllarından itibaren sanatla içice büyümüştür. Ailesi, çağdaş ve Atatürk ilkelerine bağlı aydın fikirleri ile Haldun Dormen'e daima ışık tutmuştur. Robert Kolej 'de filizlenen tiyatro aşkı, O'nu Amerika'ya taşımış ve tiyatro eğitimini Yale Üniversitesi'nde tamamlamıştır. Türkiye'ye döndükten sonra Küçük Sahne'de Muhsin Ertuğrul'un yanında başlayan Türk Tiyatrosu'ndaki yolculuğu, Cep Tiyatrosu'nda devam etmiştir. 1955 yılında kurduğu Dormen Tiyatrosu 1972 yılında kapanana dek Haldun Dormen'in önderliğinde birçok ilki gerçekleştirmiştir. Tiyatro kapandıktan sonra da sanatçı kimliğini besleyen ve destekleyen çalışmalara devam eden Dormen, Egemen Bostancı yapımcılığında tekrar oyun sahnelemeye başlamıştır. Tiyatrodan uzak kaldığı yıllardaki birikimlerini de kullanarak döneme damgasını vuran müzikallere imza atmıştır. Bu müzikalleri takip eden süreçte Dormen Tiyatrosu'nu tekrar kuran Haldun Dormen, tiyatro yaşamı boyunca koruduğu ilkeleri ve tiyatro anlayışıyla Dormen Tiyatrosu'nu Türk Tiyatrosu'nda ayrıcalıklı tiyatrolardan biri kılmıştır. Yüzün üzerinde oyun sahneleyen Dormen, yönetmen ve oyuncu kimliklerinin ötesinde, eğitmen kimliği çerçevesinde sürekli gençlere şans vermesi, bir tiyatro adamı olarak edindiklerini, sürekli gençlerle paylaşması sonucunda Dormen Tiyatrosu bir okul kimliği kazanmış ve Türk Tiyatrosu'nun değerli oyuncularını yetiştirmiştir. Kişilik özellikleri ile birlikte aydın ve çağdaş bir sanatçı profili çizen Haldun Dormen, yenilikçi ve eğitmen kimlikleri düşünüldüğünde Türk Tiyatro tarihinde önemli bir yeri olan, bir "tiyatro adamı"dır. VII