Sepsis modeli oluşturulmuş sıçanlarda kurkumin ve kuersetin polifenol kombinasyonunun nöroinflamasyon ve kan-beyin bariyeri üzerine önleyici etkisinin incelenmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Temel Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BURAK GÜNDOĞDU

Danışman: Ayşe Semra Koçtürk

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Sepsiste kurkumin, kuersetin ve kombinasyonunun inflamatuar yolaklar, inflamazom aktivasyonu ve hücreler arası sıkı bağlantı protein düzeyleri üzerindeki koruyucu ya da tedavi edici etkilerinin deney hayvan modelinde beyin dokusunda incelenmesi. Gereç ve Yöntem: Araştırmanın ön deney kısmında 6 Wistar Albino erkek deney hayvanı ile (n=3, 2 grup) sepsis modeli oluşturuldu ve doğrulandı. Polifenollerin etkinliğinin değerlendirilmesi için 5 grup (n=6) toplamda 30 deney hayvanı kullanıldı. LPS grubundaki deney hayvanlarına 5 mg/kg LPS (i.p) verilerek sepsis modeli oluşturuldu. Taşıyıcı kontrol grubundaki deney hayvanlarına DMSO (i.p) uygulandı. Polifenol gruplarındaki hayvanlara ise sırasıyla 50 mg/kg kurkumin, 100 kg/ kuersetin ve 25 mg/kg kurkumin+50 mg/kg kuersetin (kombinasyon grubu) verildi. LPS uygulanmasından 6 saat sonra deney hayvanları sakrifiye edilerek hipokampüs ve prefrontal korteksleri ayrıldı ve -80 °C saklandı. Dokular homojenat haline getirildikten sonra TNF-α, IL-1β, NF-κB, NLRP-3, ZO-1 ve claudin-5 ölçümleri ELISA yöntemiyle gerçekleştirildi. Bulgular: LPS grubundaki ZO-1 ve Claudin-5 düzeyi, taşıyıcı kontrol grubuna kıyasla istatistiksel olarak anlamlı düşük saptandı. Kurkumin, kuersetin ve kombinasyon uygulanan grupların ZO-1 ve claudin-5 düzeyleri ise LPS grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı yüksek saptandı. Kurkumin, kuersetin ve kombinasyon grupları arasında ise ZO-1 ve Claudin-5 düzeyleri yönünden anlamlı bir fark saptanmadı. LPS grubundaki TNF-α, IL-1β, NF-κB ve NLRP-3 düzeyi taşıyıcı kontrol grubuna kıyasla istatistiksel olarak anlamlı yüksek bulundu. Kurkumin, kuersetin ve kombinasyon uygulanan grupların TNF-α, IL-1β, NF-κB ve NLRP-3 düzeyleri ise LPS grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı düşük saptandı. Kurkumin, kuersetin ve kombinasyon gruplarının TNF-α, IL-1β, NF-κB ve NLRP-3 düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark gözlenmedi. Sonuç: Bu çalışmada, sepsiste kurkumin, kuersetin ve kurkumin-kuersetin kombinasyon uygulanmalarının beyinde oluşan inflamasyonu baskıladığı ve sıkı bağlantı proteinlerini koruduğu ortaya konulmuştur. Bununla birlikte polifenollerin etkinlikleri arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır. Anahtar Kelimeler: beyin, inflamasyon, kuersetin, kurkumin, sepsis