Raylı Sistemlerde Veri Görselleştirme: İzmir İli Metrosu Örneği


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GÜLSÜM KAHYAOĞLU

Danışman: ÇINLA ŞEKER

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bilginin üretimi ve paylaşımı arttıkça daha iyi anlaşılması için çeşitli veri görselleştirme teknikleri önem kazanmıştır. Veri görselleştirme günlük yaşamda birçok alanda kullanılmaktadır. Bu alanlardan biri de bireylerin yoğun olarak kullandığı toplu ulaşım araçları olarak karşımıza çıkmaktadır. Toplu ulaşımda yer alan görselleştirilmiş veriler bireylerin gereksinimlerine ve görsel algılarına etki etmektedir. Buralarda kullanılan görsel iletişim araçlarının çeşitli boyutlarda uygunluğunun araştırılması, yerli, yabancı ve özel gereksinimli bireylerin bu tasarımlar ile nasıl etkileşimler kurduğunun incelenmesi ve bireylerin nasıl bir görsel iletişim tasarımına gereksinim duyduklarının belirlenmesinin önem taşımaktadır. Bu noktadan hareketle çalışmada toplu ulaşım araçlarından metroyu kullanan bireylerin metro içinde ve istasyonlarında görsel iletişim araçlarına yönelik değerlendirmelerinin araştırılması amaçlanmıştır. Çalışma kapsamında veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilen demografik bilgi formu ve "metro görsel iletişim araçları değerlendirme ölçeği" kullanılmıştır. Veri toplama aracı İzmir'de metro kullanan 417 katılımcıya uygulanmıştır. Geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yürütülen veri toplama aracından alınan puanlar araştırma problemi bağlamında çeşitli değişkenler açısından incelenmiştir. Verilerin analizinde yüzde, frekans, betimsel istatistikler ve tek yönlü varyans analizinden yararlanılmıştır. Araştırma sonucunda cinsiyete, yaşa, mesleğe, eğitim durumuna, metro kullanım sıklığına ve renk tercihlerine göre gruplar arasında farklılıklar olduğu belirlenmiştir. Çalışmadan elde edilen sonuçlar alan yazın ışığında tartışılarak öneriler sunulmuştur. Anahtar Kelimeler: Veri görselleştirme, bilgilendirme tasarımı, yönlendirme tasarımı.