Kimya öğretmen adaylarının laboratuvar güvenliği konusundaki bilgi ve beceri düzeylerinin deney etkinlikleri kapsamında incelenmesi: Bir durum çalışması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BİLGE YAVUZCAN
Danışman: Nalan Akkuzu Güven
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmanın amacı, kimya öğretmen adaylarının laboratuvar güvenliği konusundaki temel bilgi ve beceri düzeylerini deney etkinlikleri kapsamında incelemektir. Çalışmada öğretmen adaylarının laboratuvar güvenliği konusundaki bilgi ve becerileri 7 farklı kategoride ele alınmıştır. Bu kategoriler; cam malzeme ve özellikleri, kimyasal maddelerin zararlılıkları, kimyasal maddelerin zararlılıklarına yönelik alınması gereken önlemler, laboratuvar teknikleri, kimyasal maddelerin depolanması, ilk yardım ve genel güvenlik kuralları şeklindedir. Bu araştırmada nitel araştırma yöntem ve teknikleri kullanılmıştır. Araştırmada tek bir analiz birimi olarak bir öğrenci grubu üzerine odaklanıldığı için bütüncül tek durum deseninden yararlanılmıştır. Bu durum çalışmasının katılımcılarını Buca Eğitim Fakültesi Kimya Öğretmenliği Programı'nda okuyan ve Genel Kimya Laboratuvar dersi alan 21 öğretmen adayı oluşturmuştur. Araştırma 2021-2022 Eğitim-Öğretim yılı Bahar döneminde Genel Kimya Laboratuvarı dersinde deney etkinlikleri kapsamında gerçekleştirilmiştir. Veriler, kişisel bilgi anketi (KBA), laboratuvar güvenliği konusuna ilişkin çalışma yaprakları (LGÇY), laboratuvar güvenliği öz değerlendirme formları (LGÖF), yarı yapılandırılmış görüşme formları (YYGF) ve laboratuvar güvenliğine ilişkin araştırmacı gözlem formları (LGAGF) olmak üzere farklı veri toplama araçları kullanılarak toplanmıştır. Araştırmadan elde edilen verilerin analizleri nitel ve nicel yaklaşımlar göz önünde bulundurularak gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonunda öğretmen adaylarının deney yaparken cam malzemelerin kullanılması sırasında gereken hususlara dikkat etmediklerini, kimyasal maddelerin zararlılıklarını fiziksel, çevre ve sağlık açısından sınıflandırma konusunda yetersiz oldukları ve kimyasal maddelerin zararlılık piktogramlarını çizmede zorluk yaşadıkları, ayrıca kimyasal maddelerin zararlılıkları ile ilgili sahip oldukları eksik bilgilerden kaynaklı kimyasal maddelerin zararlılıklarına yönelik alınması gereken önlemler konusunda da zorlandıkları ortaya çıkmıştır. Öğretmen adaylarının laboratuvar güvenliği konusunda özellikle cam malzeme ve özellikleri, kimyasal maddelerin zararlılıkları, kimyasal maddelerin zararlılıklarına yönelik alınması gereken önlemler ve laboratuvar teknikleri kategorilerinde eksik ve hatalı bilgilere sahip oldukları ortaya çıkmıştır.