İlköğretim matematik öğretmen adaylarının olasılık kavramına yönelik bilgi oluşturma süreçlerinin incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İlköğretim Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AZİZE BAHAR

Danışman: BERNA CANTÜRK GÜNHAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Öğrencilerin belirli bir kavrama yönelik anlayışlarının incelenmesinin ve değerlendirilmesinin, nitelikli bir öğrenme ve öğretim için gerekli olduğu düşünülmektedir. Bu çalışmada ilköğretim matematik öğretmen adaylarının olasılık kavramına yönelik bilgi oluşturma süreçlerinin APOS teorik çerçevesinde incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışma grubu bir eğitim fakültesinde ilköğretim matematik öğretmenliğinde okuyan altı üçüncü sınıf öğrencisinden oluşmaktadır. Hazırlanan açık uçlu problemler bireysel ön ve son görüşme ile odak grup görüşmelerinde uygulanmıştır. Bireysel görüşmeler ve odak grup görüşmeleri video ile kaydedilmiştir. Bu esnada, neden, niçin, nasıl soruları yöneltilmiş ve bu şekilde öğrencilerin bilgiyi oluşturma süreçlerindeki düşüncelerini ortaya çıkaracak veriler toplanmıştır. Çalışmada öncelikle ön görüşme ve son görüşme sonucunda elde edilen verilerde öğretmen adaylarının olasılık kavramını oluşturma süreci incelenirken APOS teorik çerçevesi perspektifinden anlama seviyeleri belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırma kapsamında öğretmen adaylarının bilgiyi oluşturma süreçlerinin nasıl gerçekleştiğini belirlemek için klinik mülakatlar uygulanmıştır. Verilerin analizi sonucunda elde edilen tüm bulgulara bakıldığında öğretmen adaylarının permütasyon ve kombinasyon kavramlarını karıştırabildikleri özellikle geometrik olasılık ile ilgili sorularda da temel geometri bilgilerini olasılık ile ilişkilendirmede sorunlar yaşadıkları tespit edilmiştir. Ayrıca öğretmen adaylarının verdikleri cevapları açıklamada zorluk çektikleri görülmüştür. Katılımcılar odak grup görüşmelerinin kendilerine faydalı olduğunu ve kavramların anlamlarını daha iyi anladıklarını ifade etmişlerdir. Bireysel son görüşmelerde ise öğretmen adaylarının yaptıkları çözümleri daha iyi savunabildiği saptanmıştır.