Üstün zekâlı ve yetenekli öğrencilerin yazma sürecinde kullandıkları bilişüstü stratejilerin çeşitli değişkenlere göre incelenmesi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkçe Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HASAN ÖZGÜR İNNALI

Danışman: İBRAHİM SEÇKİN AYDIN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Üstün zekâlı ve yetenekli öğrencilerin yazma sürecinde kullandıkları üstbilişsel stratejilere eğilen bu çalışmanın amacını, "Üstün zekâlı ve yetenekli öğrencilerin yazma sürecinde kullandıkları üstbilişsel stratejilerin çeşitli değişkenlere göre incelenmesi" oluşturmaktadır. Araştırmanın modelini Yakınsayan Paralel Karma Yöntem modeli oluştururken çalışma grubunu, İzmir İl Millî Eğitim Müdürlüğüne bağlı Bilim ve Sanat Merkezlerinde (BİLSEM) kayıtlı üstün zekâlı ve yetenekli öğrenciler ile ortaokullarda öğrenim gören normal zekâya sahip bir grup öğrenci oluşturmaktadır. Çalışma grubunda 156 (%41,9) kız, 216 (%58,1) erkek öğrenci vardır. Araştırmada nicel verileri toplamak amacıyla Aydın, İnnalı ve Uyumaz (2017) tarafından geliştirilen "Üstbilişsel Yazma Stratejileri Farkındalık Ölçeği (ÜYSFÖ)"; nitel verileri toplamak amacıyla yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Toplanan nicel verilerin analizi, istatistik paket programı aracılığıyla, nitel veriler ise görüşme formunda yer alan katılımcıların verdiği yanıtların kategorize edilmesi yoluyla çözümlenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre üstün zekâlı ve yetenekli öğrencilerin yazma sürecinde kullandıkları üstbilişsel strateji farkındalıkları, diğer öğrencilerden istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermektedir. Üstün zekâlı ve yetenekli öğrencilerin yazma sürecinde kullandıkları üstbilişsel strateji farkındalıkları, cinsiyete ve sınıf düzeyine göre istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık göstermezken okula göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermektedir. Araştırmanın nicel bulgularından elde edilen üstün zekâlı ve yetenekli öğrencilerin yazmaya yönelik yüksek üstbilişsel strateji farkındalıkları nitel bulgularla desteklenmiştir.