Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Perfüzyon Teknikleri (Disiplinlerarası) Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ŞEYHMUS YERSEL
Danışman: TUĞRA GENÇPINAR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Bu araştırmanın konusu, açık kalp ameliyatlarında kullanılan ısıtıcı-soğutucu cihazlarından kaynaklanan enfeksiyonların önlenmesine katkı oluşturması için perfüzyonistlerin bilgi ve deneyimlerinin değerlendirmesini yapmaktır. Isıtıcı Soğutucu cihaz kaynaklı enfeksiyonlar 2015 yılından beri vaka bildirimleri ile gündeme gelmiştir. Enfeksiyonların tespit edilmesinden sonra enfeksiyon önleme komiteleri ve üreticiler çeşitli önlemler alarak rehber kılavuzlar yayınlamışlardır. Ayrıca, ısıtıcı-soğutucu kaynaklı enfeksiyonlara karşı alınacak önlemlerde Türkiye'de çalışan perfüzyonistlerin bilgi ve deneyimlerinin değerlendirilmesi yapılarak, bu konuda perfüzyonistlerde farkındalığın arttırılması ve böylece koruyucu önlemlerin uygulanmasına katkı sunulması da amaçlanmıştır. Materyal ve Metod: Tanımlayıcı bir araştırma olan bu tez çalışması için veriler Mayıs 2016 – Haziran 2018 tarihleri arasında toplanmıştır. Araştırmanın evreni, ülkemizde çalışan toplam 600 perfüzyonist oluşturmaktadır. Bu sayıya bazı gönüllülere ulaşamama durumu göz önüne alınarak 145 gönüllü belirlenmiş ve bu gönüllülerin tamamına ulaşılmıştır. Tanımlayıcı bulgular, kategorik değişkenler için yüzde dağılımları; sürekli değişkenler için ortalama±standart sapmaları hesaplanmıştır. Anket sorularında perfüzyonistlerin sosyo demografik bilgilerini içeren verilerden de yararlanılarak frekans ve yüzdeleri hesaplanarak analizler yapılmıştır. Bulgular: Araştırmaya katılan perfüzyonistlerin % 35,4'ü özel hastanelerde, % 33,1'i devlet hastanelerinde, % 31,5'i ise eğitim ve araştırma hastanelerinde çalışmaktadır. Çalışmaya perfüzyonistler en çok % 30,7 ile Ege bölgesinden ve % 24,6 ile Marmara bölgesinden katılmışlardır. Perfüzyonistlerin yarısından fazlası lisans ve üstü programlardan mezundur (% 47'si lisans; % 20'si yükseklisans). Çalışmadaki bulgulara göre, mikobakteriyum kimera kaynaklı enfeksiyona konu olan primer ısıtıcı soğutucu cihaz olan Sorin 3T, Türkiye'de en çok kullanılan cihazdır (% 26,2). Perfüzyonistlerin ısıtıcı soğutucu cihazlarla ilgili enfeksiyon konusunu "sürekli takip ederim" diyenlerin oranı % 29,2'dir. "Çok az bilgim var diyenler"in oranı ise % 27.7'dir. Bu konuda "yeterli bilgiye sahibim" diyenlerin oranı % 16,2; "yeni takip etmeye başladım" diyenlerin oranı % 13,8; ve bu konuda herhangi bir "Bilgim yok" diyenlerin oranı ise % 13,1'dir. Katılımcıların % 63,8'i böyle bir protokole sahip olmadığını söylerken; % 36,2'si ise bu konuda kurumlarının bir protokole sahip olduğunu bildirmişlerdir. Çalışmada partikül sayımı "Hiç Yapılmaz" diyenlerin oranı % 55,4 olarak tespit edilmiştir. Bu yüksek bir orandır. Katılımcıların % 50'si "Sürekli" bir dezenfeksiyon yaptığını; % 33,8'i "Bazen" dezenfeksiyon yaptığını; % 16,2'si ise "Hiç" dezenfeksiyon yapmadığını bildirmiştir. Perfüzyonistlerin % 79,2'si (103 perfüzyonist) ameliyathanede oluşabilecek en büyük enfeksiyon riskinin sterilitenin bozulmasından kaynaklanacağını düşünürken, sadece % 20,8'lik bir kesim ISÜ kaynaklı enfeksiyonun daha büyük risk oluşturduğu algısına sahiptir. Lise-önlisans grubu ile lisans-yükseklisans grubu karşılaştırıldığında bu konudaki risk algıları arasında anlamlı bir fark yoktur (p > 0,05). Perfüzyonistler çalıştıkları kuruma (Tablo 28) göre (özel hastane grubu ve kamu hastanesi grubu) karşılaştırıldığında, ISÜ kaynaklı enfeksiyon risk algısı bakımından bu iki grup arasında anlamlı bir fark bulunamamıştır (p > 0,05). Burada lise-önlisans grubu ile lisans-yükseklisans grubu arasında anlamlı bir fark bulunamamıştır (p > 0,05). Bunun dışında kamu veya özel kurum hastanelerinin ISÜ kaynaklı enfeksiyonlara karşı verdikleri öneme de bakılmıştır. Sonuç: ISÜ cihazları, kendi ürettiği bu enfeksiyonu iletme ve yayma özelliğine de sahiptir. Gerçekten de mikobakteriyum kimeranın, HCU'lar içinden kontamine suyun aerosolizasyonu ile ameliyat sahasına ulaşabildiği çalışmalar ile gösterilmiştir. Fakat buna rağmen ISÜ cihazları enfeksiyonu iletme riski biliniyor olsa da, kullanılmaya devam etmektedir çünkü, hayat kurtarıcı olabilecek birçok kalp prosedürü bu cihazlara şimdilik bağımlı olmayı gerektiriyor.