Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Güzel Sanatlar Enstitüsü, Geleneksel Türk El Sanatları Ana Sanat Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DENİZ ELMASTAŞ
Danışman: FİLİZ ADIGÜZEL TOPRAK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:XVI. yüzyıl Osmanlı minyatür sanatı, nakkaşhane üretiminin en verimli olduğu ve gerek üslup gerekse konu bakımından kendini bulduğu bir dönemdir. Özellikle III. Murad'ın kitap sanatlarına ve farklı konulara olan düşkünlüğü ile saray nakkaşhanesinde Nakkaş Osman ve ekibinin yer alması üretimi doğrudan etkilemiş ve minyatür üretiminde de kendini göstermiştir. Tez çalışmasına konu olan Metali'ü's Saade, XVI. yüzyıl klasik Osmanlı minyatür sanatının niteliklerini yansıtması ve eserde yer alan minyatürlerin Nakkaş Osman'a ait olması bakımından önemli bir yere sahiptir. Metali'ü's Saade, III. Murad'ın kızı Fatma Sultan için Muhammed bin Emir Hasan el-Sudi tarafından Türkçe'ye çevrilerek 1582 yılında hazırlanan astroloji konulu bir eserdir. Üslup ve konu olarak falname türü yazmalara önemli bir örnek teşkil eden Metali'ü's Saade, Paris'te, Fransa Milli Kütüphanesi'nde bulunmaktadır. Eserde yer alan minyatürlerden teze konu olan astrolojik konulu minyatürler, teknik ve üslup özellikleri bakımından klasik dönem özelliklerine sahiptir. Buna göre tez çalışması kapsamında, eserde yer alan on iki burç ve gezegen tasviri incelenmiş, tasvirlerin ana özellikleri belirlenerek bu özellikler simge niteliğinde ele alınmış, on iki burç ve gezegen özgün olarak tasvir edilerek özgün bir tasarım oluşturulmuştur. Tez çalışmasının birinci bölümünde XVI. yüzyıl minyatür sanatı ve III. Murad döneminde nakkaşhane üretimlerine değinilerek, Nakkaş Osman'ın nakkaşhaneye etkisi ve minyatür sanatında yapılan eserler anlatılmıştır. İkinci bölümde, Metali'ü's Saade adlı eserin tanıtımı ile eserde yer alan minyatürlere değinilerek, teze konu olan burç ve gezegen tasvirleri incelenmiştir. Tez çalışmasının üçüncü bölümünü uygulama çalışması olan özgün tasarım oluşturmaktadır.