Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Fizyoloji Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: UMUT HASAN KANTARCI
Danışman: Berkant Muammer Kayatekin
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:AMAÇ: Ayak bileği eklemi, spor yaralanmalarında en sık bildirilen yaralanma bölgesidir. Çoğu durumda, yaralanma tendon ve ligamentleri içerirken, ciddi yaralanmalarda kemik ve kıkırdak dokusu da etkilenebilir. Bu çalışmada sporcularda ayak bileği yaralanmalarında ligament ve tendon yaralanmalarının talusun osteokondral lezyonu (TOL) ile ilişkisini incelemek amaçlanmıştır. YÖNTEMLER: Bu çalışmaya akut veya kronik ayak bileği ağrısı olan sporcular dahil edildi. Yaralanmanın MR bulguları, yaralanma derecesi, demografik verileri, yaralanma tipi, spor branşı hasta dosyalarından elde edildi. TOL saptanan vakalarda, MR görüntülerinin incelenmesinden sonra TOL' un yeri, derinliği, alanı ve derecesini içeren verilerin tümü not edildi. Tanımlayıcı istatistikler ve korelasyon analizleri yapıldı. BULGULAR: Çalışmaya ayak bileği ağrısı nedeniyle MR çekilen 122 sporcu dahil edildi. 50 (%40.9) sporcuda TOL saptandı. 28 (%22,9) sporcuda TOL' a eşlik eden ligament yaralanması, 33 (%27,9) sporcuda tendon yaralanması ve 20 (%16,9) sporcuda hem tendon hem de ligament yaralanması saptandı. 37 (%30,3) olguda sadece ligament yaralanması, 6 (%4,9) olguda yalnızca tendon yaralanması ve 27 (%22,1) olguda hem tendon hem de ligament yaralanması saptandı. 18 (%14,7) olguda yaralanma saptanmadı. TOL sadece 9 (%18) olguda izole lezyon olarak gözlenirken, 41 (%82) olguda TOL' a en az bir ligament veya tendon yaralanması eşlik etti. Osteokondral lezyonlar ile ligament ve/veya tendon yaralanmalarının birlikteliği ve yaralanmaların derecesi arasında pozitif bir ilişki vardı (p<0.001). TOL' un derinliği, alanı, derecesi ve eşlik eden kombine ligament ve tendon yaralanması arasında pozitif korelasyon saptandı (p<0.005). Ayrıca kombine ligament ve tendon yaralanmaları erkeklerde kadın sporculara göre daha yaygındı (p<0.005). Yüksek dereceli lezyonlara, kronik inatçı ağrısı olan hastalarda, akut prezantasyonu olan hastalardan daha sık rastlanmıştır (p<0.005). SONUÇLAR: Ayak bileği eklemi, spor yaralanmalarında en sık bildirilen yaralanma bölgesidir. Sporla uğraşan herkes TOL için risk altında olabilir. Eşlik eden ligament, tendon ve kıkırdak doku yaralanmaları fizik muayene bulgularını gölgeleyebilir. Çalışma sonuçlarımız, TOL' un ayak bileği yaralanmaları olan sporcularda sıklıkla ligament ve tendon yaralanmaları ile ilişkili olduğunu göstermektedir. MR tanı ve tedavi prosedürünün belirlenmesinde üstün ve fonksiyonel bir görüntüleme yöntemidir. ANAHTAR KELİMELER: Ayak Bileği Eklemi, Talusun Osteokondral Lezyonu, Burkulma, Gerilme