Belgeselde türler, birinci şahıs belgeseller İzmir kent belleğinde mekan ve insan
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Güzel Sanatlar Enstitüsü, Film Tasarımı Ana Sanat Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: CEM ÇAĞDAŞ ALTINTAŞ
Danışman: FAİK KARTELLİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:İzmir kent belleğinde mekân ve insan ile ilgili yapılmış olan bu belgesel ve tez çalışmasının seçilmesinin sebebi tarihte ve kentte önemli yere sahip mekânları insanların hafızasında tekrar canlandırabilmektir. Belgeselin türleri tarihteki önemli belgeselciler ile incelenip toplumsal ve mekânsal bellek araştırılmıştır. Araştırmada yazılı bilginin yanı sıra proje uygulaması olarak çekilen belgeselde mekânlar ve bölgeler kayıt altına alınmıştır. Bu proje ile beraber bellekte kalıcı olmanın önemini, kendi değerlerine sahip çıkan toplumların nasıl bu değerleri koruduğunu, hayatta kalan mekânların işlevleri değişince toplumun belleğinin de otomatik olarak değişebildiği gözlemlenmiştir. Modernleşen günümüz toplumu ile ritüellerin azaldığı ve insanların mekânsal hafızasının nasıl emeksiz tüketim kültürü̈ haline geldiği görülmüştür. Araştırmada ve araştırmanın uygulaması olan belgeselde İzmir kent belleğindeki önemli mekânlar Dr. Fikret Yılmaz ve Dr. Sabri Yetkin'in "İzmir Kent Tarihi" kitabından belirlenmiştir. Çınar Atay'ın "Tarih İçinde İzmir" kitabı İzmir tarihi ve proje araştırmasında destekleyici olmuştur. Seçilen diğer simgesel mekânlar ise kendi kent belleğimde yer edinmiş̧ ve kentliler için de önem taşıyan mekânlardan oluşmuştur. Kentteki artık var olmayan etkinlik ve uygulamalar ile hafızalardan silinen simgesel değerlerin ne kadar kıymetli olduğu tekrar gösterilmiştir. Görsel olarak beslenmeyen hafızanın sesli anlatı ile de insanlarda farkındalık yaratabileceği çekim zamanında tanışılan esnaf ve kentli ile sohbetlerde tecrübe edilmiştir. Bu proje ile beraber yapılan araştırmalarda mekânsal belleğin; yok olmaya yüz tutmuş̧ meslek gruplarının sayısının azalması ile de ilişkili olduğu görülüp mesleklerin nesilden nesile aktarımının bitmeye yakın halde olduğu görülmüştür. Günümüz popüler kültürü̈ haline gelen yiyecek içecek dükkânları, bölgede gereksiz yere yükselen kuleler ve doğal yaşam alanlarının azalmasının insanların belleğini nasıl yok ettiğini ve bu durumun da kentin gelecek nesillerin belleğinde hiç var olmayacak olmasına neden olabileceği görülmüştür.