Majör Depresif Bozukluk Tanılı Ergenlerde Bilinçli Farkındalık İle Duygu Düzenleme Ve Duygusal Yeme Arasındaki İlişkinin Karşılaştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Eda ÇELİK
Danışman: Aynur Akay
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma 12-18 yaş arası Majör Depresif Bozukluk (MDB) tanılı ergenler ile herhangi bir psikiyatrik hastalığı olmayan ergenlerin depresif belirtiler, bilinçli farkındalık, duygu düzenleme ve duygusal yeme açısından karşılaştırıldığı kesitsel bir çalışmadır. Çalışmamız Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları polikliniğine başvurmuş MDB tanılı 44 olgu grubu ve Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları polikliniğine başvurmuş 44 sağlıklı kontrol grubu olmak üzere toplamda 88 ergen ile gerçekleştirilmiştir. Hem ebeveynlerden hem de katılımcılardan bilgilendirilmiş onam alındıktan sonra çalışmaya katılan tüm ergenlere depresyon belirti düzeylerini değerlendirmek için klinisyenin yaptığı görüşmede Çocuklar İçin Depresyon Değerlendirme Ölçeği, Gözden Geçirilmiş Formu (ÇDDÖ-R) uygulanmıştır. Olgu grubundaki ergenlerde MDB tanısını doğrulamak ve kontrol grubundaki ergenlerde psikiyatrik hastalıkları dışlamak için Okul Çağı Çocukları İçin Duygulanım Bozuklukları ve Şizofreni Görüşme Çizelgesi-Şimdi ve Yaşamboyu Versiyonu (KSADS-PL) kullanılmıştır. Katılımcıların değerlendirilmesi için Sosyodemografik Veri Formu, Ergen ve Yetişkin Bilinçli Farkındalık Ölçeği (EYBFÖ), Ergenler İçin Duygu Düzenleme Ölçeği (EİDDÖ), Çocuk ve Ergenler için Duygusal Yeme Ölçeği (ÇEDYÖ) ve Yeme Tutum Testi-26 (YTT-26) kullanılmıştır. Çalışma sonuçlarına göre MDB grubunda bilinçli farkındalık alt boyutu olan kendini kabullenme davranışının sağlıklı kontrol grubuna göre daha düşük olduğu, içsel işlevsel olmayan duygu düzenleme stratejileri ile dışsal işlevsel olmayan duygu düzenleme stratejilerini sağlıklı kontrollere göre daha fazla; dışsal işlevsel duygu düzenleme stratejilerini ise sağlıklı kontrollere göre daha az kullandığı saptanmıştır. MDB grubundaki ergenlerin yeme tutum özelliklerinde oral kontrolü sağlıklı kontrol grubuna göre daha fazla kullandığı gösterilmiştir. Tüm örneklemde depresif belirtiler ile hem içsel hem dışsal işlevsel olmayan duygu düzenleme stratejileri arasında pozitif yönlü ilişki saptanmıştır. Sonuç olarak ergenlerde depresyon için bilinçli farkındalık, yargılayıcı olmama, kendini kabullenme ve dışsal işlevsel duygu düzenleme stratejilerinin kullanımının koruyucu faktörler olduğu, işlevsel olmayan duygu düzenleme stratejilerinin ise risk faktörü olduğu söylenebilir. Anahtar kelimeler: depresyon, bilinçli farkındalık, duygu düzenleme, duygusal yeme