Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu bulunan çocuklarda telerehabilitasyon tabanlı egzersiz ve motor imgeleme eğitiminin dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu semptomları ve denge üzerine etkisinin incelenmesi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NURULLAH BÜKER
Danışman: Yeşim Salık Şengül
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Çalışmamızın amacı, Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) bulunan çocuklarda telerehabilitasyon tabanlı Neurofit - Nörobilişsel Egzersiz Programı (NEP) ve motor imgeleme eğitiminin DEHB semptomları ve denge becerileri üzerine etkisinin incelenmesiydi. Çalışmaya, yeni tanı almış ya da ilaç kullanmayan 24 DEHB'li çocuk dahil edildi. Klinikte rutin ilaç tedavisine başlayan çocuklar kontrol grubuna (n=8) dahil edilirken, diğer çocuklar telerehabilitasyon tabanlı NEP (n=8) ve telerehabilitasyon tabanlı-motor imgeleme (NEP-Mİ) uygulanan (n=8) gruplarına dahil edildi. Çocukların DEHB semptom şiddeti, dikkat düzeyleri, reaksiyon süreleri, yürüme ve fonksiyonellik düzeyleri ve motor imgeleme performansları değerlendirildi. Egzersiz grupları haftada iki seans olmak üzere altı hafta boyunca bireysel olarak uygulanan telerehabilitasyon tabanlı NEP ve NEP-Mİ eğitimine alındı. Bununla beraber çocuklara günlük 20 dk süren ev egzersiz programı verildi. Kontrol grubundaki çocuklar ise altı hafta boyunca rutin tedavide kullanılan psikostimülan ilaç tedavisi aldı. Tüm çocuklar altı haftalık müdahale öncesi ve sonrası değerlendirildi. Başlangıç demografik verileri ve klinik özellikleri bakımından üç grup arasında anlamlı fark yoktu (p>0,05). Üç grup karşılaştırıldığında, tedavi sonrası DEHB semptom şiddeti, dikkat, dinamik denge, yürüme, fonksiyonellik ve motor imgeleme performansı bakımından gruplar arasında anlamlı bir fark yoktu (p>0,05). Çocukların Stroop Testi toplam hata skorunda (NEP ile kontrol arasında) ve reaksiyon süresinde (NEP-Mİ ile kontrol arasında) kontrol grubu daha düşük bir performans sergiledi (p<0,05). Çalışmanın sonuçları, yan etkisi olmayan ve kişiselleştirilmiş bir egzersiz programı olan telerehabilitasyon tabanlı nörobilişsel egzersiz ve motor imgeleme eğitiminin DEHB'li çocuklarda en az ilaç tedavisi kadar etkili olduğunu ve ilaç tedavisine alternatif olarak kullanılabilecek bir tedavi yöntemi olduğunu göstermektedir.