Kamusal mekan olarak kent parklarının sosyal yaşam ve yer oluşturma açısından önemi - İzmir – Kültürpark örneği


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FERİDE ÖYKÜ ÇALLI

Danışman: EMİNE İPEK ÖZBEK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Küresel düzeyde gerçekleşen ekonomik, fiziki, sosyal gelişim ve değişimler tarih boyunca kentleri, kentlileri ve kentteki kullanım alışkanlıklarını doğrudan ya da dolaylı yollarla etkilemiştir. Endüstri dönemi ile artan yeşil alan ihtiyacı, içinde bulunulan dönemin fiziki, siyasi, ekonomik ve kültürel dinamiklerine göre modern kentlerde farklı şekillerde mekânsal karşılık bulmuştur. Gittikçe artan nüfus, buna oranla artan yoğun yapılaşma, teknoloji ve sanayileşmenin getirdiği günlük yaşam stresi de paralel olarak artmış ve kamusal açık alanlara duyulan ihtiyaç artmıştır. Bu çalışma kentsel açık ve yeşil alanların tarihsel süreçte yitirdiği ya da kazandığı anlamları irdelemekte, günümüz kentlerindeki mevcut kentsel açık alan kullanımlarını analiz ederek kullanıcının ihtiyaç, sorun ve eksiklerini analiz ederek gelecek kullanımlarını, geleceğe aktarılacak, korunacak değerlerini belirlemeye çalışmaktadır. Bu amaçla örnek olarak, Kurtuluş Savaşı'nın önemli simgelerinden olan Kültürpark seçilmiştir. Kültürpark, oluşumu itibariyle tarihi bellekte önemli yere sahip bir alandır. Süreç içerisinde küreselleşmenin söz konusu değişimlerine de sahne olmuş ve bu değişimler alana mekânsal olarak ciddi ölçüde yansımıştır. Kurulduğu zamanlardan beri fuar ve park fonksiyonlarıyla var olan Kültürpark, fuar işlevinin alandan çıkarılması ile İzmir kentinde kullanıcılar, kurumlar ve oluşumlar arasında farklı görüş ayrılıklarına sebep olmuştur. Çalışma kapsamında hem Kültürpark'ın mevcut kullanım durumu, mekânsal özellikleri analiz edilmiş, hem de kullanıcı algısını ve kullanıcı tercihlerini değerlendirebilmek için anket uygulaması yapılmıştır. Ayrıca son dönemde Kültürpark'ın dönüştürülmesi ile ilgili yapılan tartışmalar toplumsal aktörlerin görüşleri irdelenerek, farklı aktörler için Kültürpark'ın ne anlam ifade ettiği ve gelecekte ne şekilde tasvir edildiğinin ortaya konması amaçlanmıştır.