Nöromuskuler hastalığı olan çocuklarda sanal gerçeklik uygulamasının fizibilitesi ve sanal gerçeklik ve biofeedback uygulamalarının nöromuskuler hastalığı olan çocukların fonksiyonel seviyeleri üzerine etkinliğinin incelenmesi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MERVE KURT

Danışman: Tülay Tarsuslu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Nöromuskuler hastalıklar (NMH), primer problemin ön boynuz hücreleri, periferik sinir, nöromuskuler kavşak ve kaslardan oluşan periferik sinir sisteminde olduğu heterojen bir hastalık grubudur. NMH, kas ve sinirlerin fonksiyonlarında ilerleyici kayba sebep olmaktadır. Pediatrik popülasyonda en sık karşılaşılan NMH, muskuler distrofiler (MD) olmakla birlikte spinal muskuler atrofiler (SMA) de çocukluk çağında sıklıkla görülen NMH türlerinden birisidir. Bilimsel gelişmelere rağmen MD ve SMA için henüz bir tedavi yöntemi geliştirilememiştir. Bu yüzden MD'li ve SMA'li olgular için önerilen standart bakım yayınlarında semptomatik tedaviler önerilmektedir. Semptomatik tedavinin merkezinde fizyoterapi ve rehabilitasyon uygulamaları yer almaktadır. Düzenli egzersizin hastaların yaşam süresinin ve yaşam kalitesinin artırılmasında etkili olabileceği belirtilmektedir. Son zamanlarda sanal gerçeklik uygulamaları sıklıkla rehabilitasyon amacı ile kullanılmaktadır. Sanal gerçeklik, bilgisayar tarafından simüle edilen gerçek dünya ve çevreye benzeyen üç boyutlu bir ortamda, çocuğun günlük yaşamda da ihtiyaç duyabileceği aktiviteleri deneyimlemesini sağlar. Elektromyografik (EMG) biofeedback eğitimi rehabilitasyon amacıyla sıklıkla kullanılan bir diğer yöntemdir. Bu yöntem myoelektrik sinyallerin görsel ve işitsel uyaranlara dönüştürülmesi yöntemine dayanır. Hastanın kas aktivitesi sırasında oluşan myoelektrik sinyaller görsel ve işitsel sinyallere dönüştürülerek, hastanın kendi kas aktivitesi hakkında fikir sahibi olması sağlanır. Sanal gerçeklik ve EMG biofeedback eğitiminin farklı popülasyonlarda etkinliği gösterilmiş olmakla birlikte, literatürde bu iki yöntemin MD'li ve SMA'lı olgularda etkinliğini inceleyen çalışmaya rastlanmamıştır. Ancak iki çalışmada DMD'li olguların EMG destekli kol desteği ve aktif el bileği desteğini kullanabileceği belirtilmiştir. Bu çalışmanın amacı, sanal gerçeklik ve biofeedback uygulamalarının nöromuskuler hastalığı olan çocukların fonksiyonel seviyeleri üzerine etkinliğinin karşılaştırılmasıdır. Araştırmaya uzman doktor tarafından nöromuskuler hastalık tanısı almış, ambulasyonu devam eden 6-18 yaş arası 24 çocuk dahil edilecektir. Ölçümler tedavi öncesi, tedavinin 6. haftasında ve tedavi sonrasında olmak üzere 3 kere gerçekleştirilecektir.