İkinci Meşrutiyet Döneminde basında kadının örtünme sorunu


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Enstitüsü, Atatürk İlkeleri ve İnkilap Tarihi Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HANDE KONCA

Danışman: MEHMET EMİN ELMACI

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Yerleşik hayata geçildikten ve mülkiyet anlayışı ortaya çıktığından beri kadın, geri plana atılmıştır. Toplumdan topluma farklılıklar göze çarpsa da, genellikle başlangıçta eşit haklara sahip iken zaman ilerledikçe, kadının hakları elinden alınmıştır. Bu haklardan bir tanesi de kadının dilediği gibi kılık kıyafetini seçme özgürlüğüdür. Tek tanrılı dinlerden önceki dönemlerde, ataerkilliğin boy gösterdiği eski medeniyetlerde, kadınların giyimine karışılmış ve tesettür namusu temsil etmeye başlamıştır. Bu anlayış tek tanrılı dinlere de sirayet etmiş ve kültürden kültüre değişse de kullanım amacı aynı kalmıştır. Osmanlı İmparatorluğu'nun Kuruluş Dönemi'nde, kadınlar, toplumda nispeten daha iyi bir sosyal statüye sahiptiler. Klasik Dönem'de ise Bizans, İran ve Arap toplumlarının etkilerinin, iyiden iyiye, hissedilmesiyle kadın da bundan nasibini almış ve yüzyıllarca yüzü dahi görünmeyecek şekilde tesettür edilmiştir. Tanzimat'a kadar bu süreç aynı şekilde devam etmiş hatta devlet tarafından da kadının giyimi kontrol edilmiştir. Tanzimat ile beraber kadının mevcut durumu sorgulanmaya başlanmış ve çok geçmeden bu durum kıyafet meselesine de yansımıştır. Meşrutiyet Dönemi'nde ise açık bir şekilde kadın ve tesettür, toplumsal sorunların merkezine çekilmiş ve bu anlayışla ciddi tartışmalara neden olmuştur. Tartışmalar kesin olarak Mustafa Kemal Atatürk Dönemi'nde yasalarla çözülmüş olmasına rağmen, tesettür meselesi, toplumda uzun yıllar tartışılmıştır. Anahtar Kelimeler: Kadın, Kültür, Basın, Tesettür (Örtünme) Tartışmaları