Studying documantation and restoration of doors and windows in the housing architecture of Foça and Çeşme
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 1997
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: BURÇİN ÖZİZMİR
Danışman: ESTER ETİ AKYÜZ LEVİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZET Ülkemizde son yıllarda, kıyı kentlerimizdeki tarihi yerleşim dokuları, gerek ekonomik ve sosyal büyüme karşısında gerekse turizm olgusunun olumsuz etkileri sonucunda büyük bir hızla zarar görmektedir. Foça ve Çeşme de bu hızlı değişim ve gelişimin yaşandığı kıyı kentlerimizdendir. Tarihi çevrelerde var olan kültür değerlerinin yeterince korunamayıp gittikçe yok olduğu, tarihsel-kültürel değerlerin çevre bütünlüğü içerisinde korunarak gelecek kuşaklara aktarılmasının gittikçe zorlaştığı böylesi bir durumda tarihi yerleşim dokularının ve mimari elemanların belgelenmesi büyük önem kazanmaktadır. Bu yaklaşımla Foça ve Çeşme geleneksel konut mimarisindeki kapı ve pencerelerin dokümantasyon ve restorasyon çalışması bu tez kapsamında ele alınmıştır. Birinci bölümde, öncelikle İzmir ve çevresindeki konut mimarisinin antik çağdan 18. ve 20. yüzyıllara kadar olan tarihsel gelişimi genel olarak anlatılmıştır. Daha sonra ise bu bölgedeki konut tipleri ve önemli cephe elemanlarından kapı ve pencereler hakkında genel bilgiler verilmektedir. İkinci bölümde, araştırma kapsamına alınan, İzmir'in iki kıyı yerleşimi Foça ve Çeşme'nin coğrafik konumu ve tarihsel gelişimi anlatılmıştır. Bu anlatımın ardından bu yerleşimlerdeki konut tipleri belirlenmiş, her ilçe için kapı ve pencereler üzerine yoğunlaşan ayrı bir dokümantasyon çalışması yapılmıştır. Bu bölümün sonunda bütün kapı ve pencerelerin form, malzeme, oran, süsleme ve detay özellikleri belirlenmiştir.VI Kapı ve pencereler üzerine iki ayrı ilçede incelenen örneklerle oluşturulan karşılaştırmalı bir değerlendirme, üçüncü bölümün içeriğini oluşturmaktadır. Bu değerlendirmede yerleşimlerdeki genel tiplerin birbirleriyle benzerlikleri ve farklılıkları tanımlanmıştır.Bu karşılaştırma çalışması, öncelikle form, oran ve malzeme açısından yapılmış; sonrasında yöreye özgü pencere ve kapı tipini tespit etmek amacıyla, boşluk formu- kanat tipi- oran gibi üç ana belirleyicinin birlikte değerlendirmesi şeklinde devam etmiştir. Son olarak, iki ilçedeki kapı ve pencerelere özgü süsleme ve detay özellikleri karşılaştırılmıştır. Son bölümde ise, Foça'da 'Ağalar Konağı' olarak bilinen yapının deformasyona uğramış kapısı için koruma- restorasyon önerisi verilmiştir. Kapı ve ait olduğu bina ile ilgili genel bilgilerin verilmesinin ardından kapının mevcut durumu ve sorunlar belirtilmiştir. Sonuçta, bu kapının korunması ve restorasyonu ile ilgili yöntem önerileri ve yapılması gerekenler tüm aşamalarıyla detaylı olarak anlatılmıştır.