İdyopatik erişkin başlangıçlı servikal distonide genel ve sosyal bilişsel etkilenmenin araştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: UTKU BULUT
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Raif Çakmur
Eş Danışman: İbrahim Emre Bora
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışma ile erişkin başlangıçlı fokal idyopatik servikal distoni hastalarında genel biliş ve sosyal biliş bozukluğunun araştırılması amaçlanmıştır. Ek olarak, var olan bilişsel etkilenimin hastalık şiddeti, süresi, anksiyete ve depresyon düzeyi ile ilişkisi değerlendirilecektir. Method: Otuz altı Servikal distonili (SD) hasta ve kırk sağlıklı kontrol (SK) olmak üzere toplamda çalışmaya Yetmiş altı kişi dahil edildi. Tüm katılımcılara Addenbrooke Kognitif Muayene Ölçeği (ACE-R), İz sürme testi A ve B formu (TMT), Stroop testi, Gözlerden zihin okuma testi (GZOT), Gaf testi (GT), Beck depresyon ölçeği (BDI), Hamilton anksiyete değerlendirme ölçeği (HAM-A) uygulandı. Servikal distoni şiddeti Toronto Western Spazmodik Tortikollis Ölçeği (TWSTRS) kullanılarak kayıtlandı. Her iki grup bilişsel alanlar için istatistiksel olarak karşılaştırıldı. Değişkenler arası korelasyon düzeyleri incelendi. Bulgular: Hastalar ve sağlıklı kontroller arasında eğitim, yaş ve cinsiyet açısından anlamlı fark bulunmadı. Genel bilişsel ve sosyal bilişsel performans için her iki grup karşılaştırıldığında yönetici fonksiyonları ölçen testlerde hastalar düşük performans gösterdi (p<0,01). Eğitim yılı 13 yıl ve üzerindeki bireyler karşılaştırıldığında bilişsel zihin kuramında hastalar kontrollere göre başarısızdı (r=1,1 p=0,005). Hastalık şiddeti ile sosyal biliş arasında negatif korelasyon saptandı. Anksiyete ve depresyon skorları daha yüksek olan hastaların tortikollis nedenli fonksiyonel kaybı daha ağırdı. Sonuç: Servikal distoni hastalarında bulunan genel bilişsel bozukluk orta-yüksek etki büyüklüğüne sahiptir. Zihin kuramı ölçümünde eğitim düzeyinin ve sözel kavrama becerisinin oldukça belirleyici olduğu görülmüştür. Zihin kuramı, servikal distoni şiddetinden etkilenmiştir. Nörolojik hastalıklarda zihin kuramının çalışma belleği ve sözel yükü daha sınırlı ölçekler ile değerlendirilmesi gerekmektedir.