Üniversite öğrencilerinde akıllı telefon bağımlılığı düzeyi ve sağlıklı yaşam biçimi davranışları

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: YASİN SERİM

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Nilgün Özçakar

Eş Danışman: Gizem Limnili

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Kullanım alanının genişlemesi ile sadece bir iletişim aracı olmaktan çıkan akıllı telefonlar iş yaşamı, eğlence ve sosyal ilişkilerin bir parçası haline gelmiştir. Akıllı telefonlar günlük yaşamımızı kolaylaştırmakla birlikte, bağımlılık düzeyinde problemli kullanımı durumunda fiziksel, psikiyatrik sağlık sorunları ve bazı sosyal problemlerle ilişkili olabileceği düşünülmektedir. Üniversite dönemi akıllı telefon bağımlılığı açısından riskli olmakla beraber sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının kazanılması ve geliştirilmesi için de önemli bir süreçtir. Bu çalışmada üniversite öğrencilerinde akıllı telefon bağımlılığı düzeyi ve sağlıklı yaşam biçimi davranışları arasındaki ilişkinin araştırılması amaçlanmıştır. Kesitsel analitik tipteki çalışma, İzmir Dokuz Eylül Üniversitesi Tınaztepe Yerleşkesindeki Denizcilik, Fen-Edebiyat, Hukuk, Mimarlık, Mühendislik, İşletme Fakültelerine kayıtlı öğrencilerden 911'i ile yüz yüze anket yöntemi uygulanarak Nisan-Mayıs 2019 tarihlerinde yapılmıştır. Kullanılan veri formu öğrencilerin sosyodemografik ve bazı özellikleri, Akıllı Telefon Bağımlılığı Ölçeği- Kısa Form (ATBÖ-KF) ve Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği-2 (SYBDÖ-2)'yi içermektedir. Elde edilen veriler, SPSS 22.0 programında ki-kare, t testi ile ANOVA testleri kullanılarak değerlendirildi. İstatistiksel anlamlılık için p<0,05 kabul edildi. Katılımcıların %34,1'i akıllı telefon bağımlılığı açısından riskli bulunmuştur. Yapılan analizlerde kadın cinsiyet (p=0,049), sevgilinin olmaması (p=0,042), kendini akıllı telefon bağımlısı olarak görme (p<0,001), gün içinde uykusuzluk şikayetinin olması (p<0,001) ve uyku kalitesini kötü olarak değerlendirme (p<0,001) akıllı telefon bağımlılığı riski ile ilişkili bulunmuştur. Akıllı telefon bağımlılığı riski olanların, SYBDÖ-2 puan ortalamaları istatistiksel olarak anlamlı düşük bulunmuştur. Çok değişkenli lojistik regresyon analizi sonucu sadece kadın cinsiyet değişkeni istatistiksel anlamını yitirmiştir. Akıllı telefon bağımlılığı ve sonuçları ile alakalı objektif veriler ve kesinleşmiş tanı kriterleri ile belirleyicileri ve nedenselliği araştırmak için daha fazla çalışmaya ihtiyaç vardır. Anahtar kelimeler: Akıllı telefon, bağımlılık, sağlıklı yaşam biçimi davranışları