Öğretmen algılarına göre vizyoner liderlik ile yetenek yönetimi arasındaki ilişkide pozitif psikolojik sermayenin aracılık rolü
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: KÜBRA ÖZDİLEK
Danışman: SEMİHA ŞAHİN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmanın amacı, ortaöğretim kurumlarında görev yapmakta olan öğretmenlerin algılarına göre okul müdürlerinin vizyoner liderlik ve yetenek yönetimi yeterliliği ile öğretmenlerin pozitif psikolojik sermaye düzeylerini; ilgili değişkenlerin öğretmenlerin bireysel (cinsiyet, medeni durum, yaş), mesleki (öğrenim düzeyi, hizmet süresi, branş) ve okullarının bazı özelliklerine (okul türü, okuldaki öğretmen sayısı) göre anlamlı bir farklılık gösterip göstermediği ve öğretmenlerin algılarına göre okul müdürlerinin vizyoner liderlik ve yetenek yönetimi yeterliliği ilişkisinde öğretmenlerin pozitif psikolojik sermaye düzeylerinin aracı rolünü incelemektir. Araştırma ilişkisel tarama modelinde yürütülmüştür. Araştırma sürecinde, değişkenler arası ilişkilerin ve değişkenleri içeren kuramsal bir modelin test edilmesi için yapısal eşitlik modellemesi kullanılmıştır. Araştırma, 2017-2018 eğitim-öğretim yılında İstanbul ili Büyükçekmece ve Çatalca ilçeleri sınırları içinde yer alan Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı resmi ortaöğretim kurumlarında görev yapmakta olan 287 öğretmen ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak, "Kişisel Bilgi Formu", Çınar ve Kaban (2012) tarafından geliştirilen "Vizyoner Liderlik Ölçeği", Yerlikaya (2017) tarafından geliştirilen "Eğitimde Yetenek Yönetimi Ölçeği" ve Tösten ve Özgan (2014) tarafından geliştirilen "Pozitif Psikolojik Sermaye Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırmada 287 öğretmenden elde edilen verileri incelemek için aritmetik ortalama, standart sapma, t-Testi, Tek Yönlü ANOVA, LSD (Least Significant Difference) en küçük önemli fark testi, Pearson Momentler Çarpımı Korelasyon Katsayısı, Yapısal Eşitlik Modellemesi (Path diagramı ve uyum indeksleri) kullanılmıştır. Elde edilen veriler SPSS 20.0 ve Lisrel 8.7 programları ile analiz edilmiştir. Ortaöğretimde görev yapan öğretmenlerin algılarına göre okul müdürlerinin vizyoner liderlik ve yetenek yönetimi düzeyleri ile öğretmenlerin pozitif psikolojik sermaye düzeyleri belirlenmiştir. Araştırma sonucunda öğretmen algılarına göre okul müdürlerinin vizyoner liderlik ve yetenek yönetimi düzeyleri ile öğretmenlerin pozitif psikolojik sermaye düzeylerinin "yüksek" olduğu görülmüştür. En yüksek ortalamalar vizyoner liderlikte "eylem yönelimli olma" alt boyutunda, yetenek yönetiminde "hedefler ve yeteneğin geliştirilmesi" alt boyutunda, pozitif psikolojik sermayede "güven" alt boyutunda görülmüştür. Öğretmen algılarının vizyoner liderlik ölçeği ve eğitimde yetenek yönetimi ölçeği geneli ve alt boyutlarında cinsiyet, medeni durum, branş ve öğrenim durumu değişkenleri için; pozitif psikolojik sermaye ölçeği geneli ve alt boyutlarında hizmet süresi ve branş değişkenleri için anlamlı bir farklılık göstermediği saptanmıştır. Öğretmen algılarında vizyoner liderlik ölçeği ve eğitimde yetenek yönetimi ölçeği geneli ve alt boyutlarında yaş, hizmet süresi, okul türü ve okuldaki öğretmen sayısına göre; pozitif psikolojik sermaye ölçeği geneli ve alt boyutlarında cinsiyet, medeni durum, yaş, öğrenim durumu, okul türü ve okuldaki öğretmen sayısı değişkenlerine göre anlamlı farklılıklar görülmüştür. Öğretmen algılarına göre okul müdürlerinin vizyoner liderlik özellikleri ile yetenek yönetimi özellikleri arasında yüksek düzeyde pozitif yönlü bir ilişki olduğu; okul müdürlerinin vizyoner liderlik özellikleri ile öğretmenlerin pozitif psikolojik sermaye düzeyleri arasında düşük düzeyde pozitif yönlü bir ilişki olduğu; okul müdürlerinin yetenek yönetimi özellikleri ile öğretmenlerin pozitif psikolojik sermaye düzeyleri arasında orta düzeyde pozitif yönlü bir ilişki olduğu ve öğretmen algılarına göre okul müdürlerinin vizyoner liderlik ve yetenek yönetimi ilişkisinde öğretmenlerin pozitif psikolojik sermaye düzeylerinin kısmi aracılık rolü gösterdiği saptanmıştır.