Okul öncesi dönem 48-72 aylık çocukların yürütücü işlev becerileri ve okula uyum düzeylerinin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Temel Eğitim Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ELİF ALANYÜZ ÖZ
Danışman: Duygu Çetingöz
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırma okul öncesi çocukların yürütücü işlev becerileri ile okula uyum düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, İstanbul ilinde Küçükçekmece ilçesindeki Milli Eğitim Bakanlığına bağlı bağımsız anaokullarındaki 48-72 aylık 312 çocuk oluşturmuştur. Araştırmanın verileri Kişisel Bilgi Formu, Çocukluk Dönemi Yürütücü İşlevler Envanteri Öğretmen Formu ve Sınıfa Uyum Öğretmen Gözlemi - Kontrol Listesi aracılığıyla toplanmıştır. Yapılan analizler sonucunda yürütücü işlevlerin alt boyutlarının kız çocukları lehine farklılaştığı görülmüştür. Çalışma belleği ve önleyici kontrol alt boyutu ile yaş değişkeni arasında pozitif yönlü anlamlı ilişki bulunmuştur. Okul öncesi eğitim kurumuna devam süresi arttıkça çalışma belleği ve önleyici kontrol becerilerinin de arttığı tespit edilmiştir. Çocukların yürütücü işlevleri ile anne-baba öğrenim durumu arasında pozitif yönlü anlamlı farklılık bulunmuştur. Çalışma belleği ve önleyici kontrol alt boyutlarının kardeş sayısına göre anlamlı düzeyde farklılaştığı bulunmuştur. Okula uyumun alt boyutlarından konsantrasyon problemi ile yaş değişkeni arasında anlamlı farklılık bulunurken olumlu sosyal davranış ve yıkıcı/istenmeyen davranış ise yaşa göre istatiksel açıdan anlamlı farklılık olmadığı tespit edilmiştir. Cinsiyet değişkenine bakıldığında konsantrasyon problemleri ve yıkıcı/istenmeyen davranışlar erkeklerde daha çok görülürken olumlu sosyal davranışta anlamlı farklılık bulunmamıştır. Okul öncesi eğitim kurumuna devam etme süresi ve anne-baba öğrenim durumu arttıkça çocukların okula uyum düzeylerinin de arttığı tespit edilmiştir. Yıkıcı/istenmeyen davranış alt boyutu ile kardeş sayısı arasında kardeş yok lehine farklılık görülürken olumlu sosyal davranış ve konsantrasyon problemleri boyutlarında anlamlı farklılık bulunmamıştır. Araştırma sonucunda okul öncesi dönem çocukların yürütücü işlev becerileri ile okula uyum düzeyleri arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki saptanmış ve elde edilen bulgular, ilgili alanyazın çerçevesinde tartışılmıştır.