Küresel vergi işbirliğinde vergi cennetleri ve zarar verici vergi uygulamaları

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Maliye Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2005

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EMEL YAMAÇ

Danışman: ZEYNEP ARIKAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

ÖZET Bu çalışmada; ilk olarak vergi cennetlerine neden olan vergi rekabeti incelenmiştir. Takiben vergi rekabeti çerçevesinde; küreselleşmenin sonucu ortaya çıkan vergi cennetlerinin ekonomik açıdan olumlu ve olumsuz yönleri araştırılmıştır. Buradan hareketle; küreselleşmenin vergileme üzerindeki en önemli etkisi, ekonomik birimlerin hareketliliğinin artmasının vergi kaynaklarının hareketliliğini arttırmasıdır. Vergi kaynaklan diğer bir deyişle; vergilendirilebilir unsurlar küreselleşme ile kolayca bir ülkeden diğer bir ülkeye kayabilmektedir. Vergi rekabeti iki şekilde söz konusu olmaktadır. Yasalarda ve vergi yönetiminde şeffaflıktan, uluslararası bilgi değişiminde açıklık kuralına uyulduğu ölçüde vergi indirimleri ve mükellefiyetin daraltılmasından oluşan vergisel avantajlar gözetilerek gerçekleşen bu durumun normal uluslararası vergi rekabetini doğurduğu açıktır. Devletlerin yabancı sermayeyi çekmek amacıyla ayırımcı vergi uygulamalarına gitmeleri, düşük oranlı vergi uygulamaları ya da hiç vergi almamaları, vergilendirme yetkisinin yanlış kullanımı, uluslararası bilgi değişimi kurallarına uyulmaması gibi benzeri uygulamalar "haksız vergi rekabeti" olarak değerlendirilir. Vergi rekabetinin zarar verici sınırının nerede başladığını tespit etmek önemlidir. OECD, zarar verici vergi rekabeti için vergi oranı düşüklüğü yanında başka faktörlerin de aranması gerektiğini savunmaktadır. Vergi rekabetini küreselleşen dünyada serbest ticaretin değişik şekli olarak görenler de bulunmaktadır. Bir ülkenin vergi rejimi ekonomik faaliyetlerin yer değiştirmesine neden oluyorsa oluşan vergi rekabeti uygulamaları ülkeden ülkeye farklılık göstermektedir. Ortak ekonomik özellikleri yanında vergiden kaçınma olanakları sunan, vergi kaçırma ve kara para aklama konusunda önemli rolleri olan vergi cenneti ülkelerinin; küreselleşen dünyada ekonomik rolleri kaçınılmaz şekilde ortadadır. Bu açıklamalar çerçevesinde, çalışmanın bu kısmında üretici vergi cennetleri ile geleneksel vergi cennetleri grubuna giren ülkelerin ulusal ve uluslararası platformlarda yaptıktan çalışmalar ve geliştirdikleri ekonomik stratejiler ve firmaların iş merkezlerinin tayininde neden bazı ülkeleri seçtikleri incelenerek değerlendirilmiştir.