Ortaokullarda görev yapan öğretmenlerin algılarına göre okul müdürlerinin dönüşümcü liderlikleri ve örgütsel çekicilik arasındaki ilişki


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BAHAR BİNGÖL

Danışman: ALİ AKSU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmanın temel amacı, öğretmenlerin algıları bakımından ortaokullarda görev yapan müdürlerin dönüşümcü liderlikleri ve örgütsel çekicilik arasındaki ilişkiyi tespit etmek ve aralarında anlamlı bir ilişkinin olup olmadığı belirlemektir. Ayrıca öğretmenlerin algılarında onların cinsiyet, medeni durum, yaş, mesleki kıdem, eğitim düzeyi ve branş değişkenine göre anlamlı farklılıklar olup olmadığı saptanmıştır. Araştırmanın evrenini 2020-2021 eğitim öğretim yılında İzmir ili Karşıyaka, Konak, Bornova, Gaziemir ve Buca ilçelerinde bulunan toplam 121 devlet ortaokulu ve bu okullarda görev yapmakta olan 4495 öğretmen oluşturmaktadır. 389 öğretmene ulaşarak ölçme aracını cevaplamaları sağlanmıştır. Bu çalışmada, uygun/ kazara örnekleme yönteminden yararlanılmıştır. Araştırmada 20 maddeden oluşan "Dönüşümcü Liderlik Ölçeği" ve 46 maddeden oluşan "Örgütsel Çekicilik Ölçeği" olmak üzere iki ölçek kullanılmıştır. Uygulamada kullanılan ölçekler google form anketleri öğretmenlere elektronik ortamda ulaştırılmıştır. Dönüşümcü liderlik ölçeğinde, öğretmenlerin müdürlerinin dönüşümcü liderliklerine yönelik algılarının olumlu olduğu gözlenmektedir. Öğretmenlerin meslekteki kıdemlerine göre algılarında farklılık belirlenmiştir. Meslekteki kıdemi 21 yıl ve üzeri olan öğretmenlerin, kıdemleri 6-10 yıl ve 11-15 yıl olan öğretmenlere göre müdürlerinin dönüşümcü liderlik özelliklerini daha yeterli bulduğu belirlenmiştir. Öğretmenlerin diğer değişkenlere göre (cinsiyet, medeni durum, yaş, eğitim düzeyi ve branş) müdürlerinin dönüşümcü liderlik özelliklerine dair görüşlerinin farklılık göstermediği belirlenmiştir. Örgütsel Çekicilik Ölçeğinde, öğretmenlerin okullarının örgütsel çekiciliklerine yönelik görüşlerinin olumlu olduğu belirlenmiştir. Öğretmenlerin cinsiyet ve eğitim durumu değişkenleri bakımından okullarının örgütsel çekiciliğine yönelik görüşlerinin farklılaştığı görülmektedir. Kadın öğretmenlerin erkek öğretmenlere göre okullarını daha çekici buldukları belirlenmiştir. Eğitim düzeyi lisans olan öğretmenlerin, lisansüstü eğitim düzeyine sahip öğretmenlere göre okullarını daha çekici bulduğu belirlenmiştir. Öğretmenlerin diğer değişkenler (medeni durum, mesleki kıdem, yaş ve branş) bakımından okullarının örgütsel çekiciliğine dair görüşlerinde farklılaşma gözlenmemektedir. Ortaokul müdürlerinin dönüşümcü liderlikleri ve okulların örgütsel çekiciliği ilişkinin belirlenmesinde Pearson Momentler Çarpımı Korelasyon Katsayısına bakılmıştır. Dönüşümsel liderlik ile örgütsel çekicilik arasında düşük oranda (0,137) pozitif bir korelasyon tespit edilmiştir. Diğer bir deyişle, ölçeğin uygulandığı ortaokullardaki müdürlerin dönüşümcü liderlikleri arttıkça, okulların örgütsel çekicilikleri de buna paralel olarak belirtilen oranda artmaktadır. Anahtar Kelimeler: Liderlik, dönüşümcü liderlik, çekicilik, örgütsel çekicilik