Obez bireylerde duygusal zeka, yaşam kalitesi ve sağlık algısı

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ASLIHAN ÇİFLİK BOLLUK

Danışman: NİLGÜN ÖZÇAKAR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Sıklığı gün geçtikçe artan obezitenin gelişiminde genetik, psikolojik ve çevresel etmenlerinin rolü olduğu düşünülmektedir. Obezitenin psikososyal yönüyle ilgili çalışmalara ilgi giderek artmaktadır. Bu çalışmada bireylerde duygusal zeka, sağlık algısı ve yaşam kalitesinin, obeziteyle ilişkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Yöntem: Gözlemsel analitik çalışma olarak planlanan araştırma için Dokuz Eylül Üniversitesi Girişimsel Olmayan Araştırmalar Etik Kurulu ve Dokuz Eylül Tıp Fakültesi Hastanesi Başhekimliğinden gerekli izinler alınmıştır. Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Aile Hekimliği ve Diyet polikliniklerine Mart-Kasım 2016 tarihlerinde herhangi bir nedenle başvuran 18-65 yaştaki gönüllü bireylere araştırmacı tarafından hazırlanan anket formu ile Gözden Geçirilmiş Schutte Duygusal Zekâ Ölçeği, EQ-5D Genel Yaşam Kalitesi Ölçeği ve Sağlık Algısı Ölçeği uygulanmıştır. Bulgular: Çalışma 375 kişiyle tamamlanmış, olgu ve kontrol grubu sosyodemografik özellikler açısından benzer olacak şekilde 163 obez ve 163 obez olmayan toplam 326 bireyin istatistiksel analizi yapılmıştır. VKİ≥30 olan olgu grubunda 85 kadın, 78 erkek, VKİ<25 olan kontrol grubunda 97 kadın, 66 erkek olup obezlerin yaş ortalaması 39,69±12,43, kontrol grubunun ise 37,44±11,74 idi. İlaç kullanım öyküsü obez bireylerde daha fazlaydı (p=0.002). Diyet yapma durumuna göre gruplar arasında fark vardı (p=0.006). Obez bireylerin anne veya babalarında obezite, olmayanlara göre fazlaydı (p<0.05). Obez olanlar kilo almayı başlatıcı nedeni çoğunlukla "egzersizi bırakmak" olarak belirtmişti. Obezlerin % 84 (n:137)'ü doğru beden algısına sahip değildi. Obez bireylerin olmayanlara göre sağlık algısı daha yüksek (p=0.038), yaşam kalitesi düşük (p=0.00) ve duygusal zeka puanları benzer bulunmuştur (p=0.353). Sonuç: Obezitenin psikososyal yönüyle ilgili araştırmalara gereksinim vardır. Obezitenin çok boyutlu ele alınması, beslenme ve yaşam tarzı değişiklikleri açısından aile hekimlerinin farkındalığı önemlidir. Anahtar Kelimeler: Obezite, Duygusal zeka, Sağlık algısı, Yaşam kalitesi