Toplu ulaşım sistemlerindeki değişikliklerin şehirsel arazi kullanışları ile olan etkileşimlerinin incelenmesi-İzmir örneği
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2016
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: EBRU ÇELEBİ
Danışman: HİLMİ EVREN ERDİN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Türkiye'de özellikle göçle birlikte kentlerde ortaya çıkan hızlı nüfus artışı plansız kentleşme ve gecekondulaşmayı beraberinde getirmiş ve ulaşım sorunlarını doğurmuştur. Ulaşım kentlerimizde çözümü zor bir sorun haline gelmiştir. Ulaşım ihtiyacı karşılanırken toplu taşıma sistemlerinin ve yatırımlarının yeterli düzeyde hayata geçirilememesi, yanlış toplu taşıma türü ve güzergâh seçimi ve özel araç sahipliliğinin artışı ile birlikte bu sorunlar katlanarak büyümektedir. Ulaşım kentin makroformuna yön veren ve gelişimini etkileyen oldukça önemli bir olgudur. Bu yüzden ulaşım alt sistemleri ve teknolojilerine ilişkin yatırım kararlarının kentsel arazi kullanışların yarattığı yolculuk talebi çerçevesinde ele alınıp, değerlendirilmesi gerekmektedir. Toplu ulaşım sistemlerini, lastik tekerlekli, raylı sistemler ve deniz ulaşımı şeklinde gruplandırmak mümkündür. Bu sistemlerin her birinin gösterdiği ayrı karakteristik özelikler hem kullanıcı için hem de ulaşım ve kent planlamalarında oldukça yüksek bir öneme sahiptir. Bu çalışmada, toplu ulaşım sistemlerinin karakteristik özelliklerinin incelenmesi, toplu taşımada taşıt türü ve güzergâh seçimini belirleyen karakteristik özellikleri saptanması ve toplu taşıma güzergâhlarının arazi kullanımlar açısından ortaya çıkardığı ilişkinin ve taşıt türleri ile arazi kullanımların arasındaki etkileşimin yarattığı alternatif fiziki gelişmelerin tanımlanması amaçlanmaktadır. Bu kapsamda çalışma alanı olarak belirlenen İzmir Karşıyaka ilçesinde toplu ulaşım sistemlerinin tekil ve çoklu (ortak) olarak geçtiği güzergâhlar çevresindeki adaların mekânsal özellikleri incelenerek bu güzergâhtaki toplu ulaşım sistemleri ile arasındaki ilişki ortaya konulmaktadır. Yapılan çalışma ve analizler sonucunda bir güzergâhtaki arazi kullanım türü ile toplu taşıma türü arasında doğrudan bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Özellikle kent ve ulaşım planlaması yapılırken, bu toplu taşıma türleri ile arazi kullanımları arasındaki ilişkinin göz önünde bulundurularak iyi analiz edilmesi kentlerimizde yaşanan ulaşım sorunlarının çözümüne katkı sağlayacaktır.