Televizyondaki şiddetin çizgi filmler yolu ile okul öncesi çocuklara etkisi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Güzel Sanatlar Enstitüsü, Film Tasarımı Ana Sanat Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖZGÜR ÖZEN

Danışman: FAİK KARTELLİ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Televizyonun etkileri arasında en çok durulan konu şiddettir. Çocuk programlarının %61'i şiddet içermektedir. Çizgi filmlerdeki şiddet oranı daha fazladır. Televizyondaki şiddet ile çocukların şiddete yönelik davranışları arasında ilişki vardır. Yapılan araştırmalara göre, çocukların televizyonda gördükleri olumlu ve olumsuz davranışları öğrendikleri ve denedikleri görülmüştür. Okul öncesi çocuklar televizyona araştırmacı gözüyle bakmaktadırlar. İzledikleri görüntüleri anlamlandırmaya çalışırlar. Genellikle ilgileri karakterlerin, sahnelerin hızlı değişimi ve şiddet üzerinedir. Televizyonda çocuklara gösterilen çizgi filmlerde şiddet göklere çıkarılmaktadır. Ayrıca kurban ve şiddet uygulayana yönelik sonuçlar görülmemektedir. Okul öncesi dönemde görülen düş ve gerçekliğin bulanıklaşması, çizgi filmlerdeki şiddetin eleştirel yaklaşımla izlenmesini zorlaştırmaktadır. Günümüzde çizgi filmlerde karakterler ya iyi ya da kötüdür. Kötü karakterin iyi karakter haline geleceği, bunun doğru olduğu vurgulanmamaktadır. Kötü olan kötülük için savaşmaktadır. Sorunlar şiddet kullanılarak ya da kötülük yapılarak halledilmektedir. Çizgi filmlerde gerçekte olmayan olaylar anlatılmaktadır. Çocuklar dünyayı öyle algılamaktadırlar. Örnek olarak; örümcek adamın uçması, şekil değiştiren yaratıklar vb. Çizgi filmlerde ana karakter kurbanı oynamaktadırlar. Ana karakter her haksızlığa uğradığında ya da problemlerini çözmek için şiddete başvurmaktadır. Bu yolu kullanarak kötülerle savaşan iyiler her zaman kazanmaktadır. Böylelikle şiddet her zaman kullanılan iyilerin kazanmasında gerekli olan bir faktördür. Bu yüzden şiddetin kullanılması normal olarak gösterilmekte ve kanıksanmaktadır. Medyadaki şiddetten etkilenen okul öncesi çocuklarda, kendilerinin de şiddet kurbanı olabileceklerini düşünmekte korku ve kaygı duymaktadırlar. Bu çocuklarda ağlama sıklığı, saldırganlık eğilimi, uyku bozuklukları, benlik değerinde düşme, dikkatini odaklaştırma sorunları ve depresyon eğilimi artmaktadır. Şiddet saldırganlıkla bağlantılı bir davranış biçimidir. Yapılan araştırmalara göre küçük çocukların şiddet içerikli televizyon ve film izlemeleri arasında saldırgan davranışlar arasında bağlantı görülmüştür. Televizyonda şiddet ile ilgili bir araştırmaya göre bütün programların % 60'ında, çocuklar için yapılmış dizilerin % 70'i şiddet içermektedir. Ayrıca her on filmden dokuzunda şiddet vardır. Bu yoğun şiddet bombardımanından çocuklarımızı korumak için modeller oluşturulmalı ve eğitimler verilmelidir.