İnsan Hakları ışığında Erken Evlilikler Sorunu
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kadın Çalışmaları (Disiplinlerarası) Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SERAP ERGUVAN BEKTAŞ
Danışman: Tijen Dündar Sezer
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Erken evlilikler geleneksel ve ataerkil kültür tarafından üretilen özellikle kız çocukları ve kadınları olumsuz yönde etkileyen, toplumların gelişmesinin önünde engel olarak duran en önemli küresel sorunlardan biridir. Dünyanın her yerinde görülmekle birlikte daha çok, az gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerin çoğunlukla yoksul ve kırsal kesimlerde yaşanan erken evlilikler günümüzde kadınların ve kız çocuklarının insan haklarının ihlali olarak değerlendirilmektedir. Bu araştırmanın amacı; günümüzde evrensel bir sorun olarak kabul edilen erken evlilikleri insan hakları ışığında ele almak ve güncel durum hakkında bir çerçeve çizmektir. Çalışmanın ilk bölümünde uluslararası insan hakları belgeleri ve birçok ulusal yasa tarafından yasaklanmış olmasına rağmen sona ermeyen erken evlilikler sorununun Dünya'daki ve Türkiye'deki durumunun incelenebilmesi için erken yaşta evliliklerin nedenleri, bireysel ve toplumsal sonuçları incelenmiş ardından soruna ilişkin güncel sayısal verilere yer verilmiştir. Çalışmanın ikinci bölümünde uluslararası belgelerin erken evlilikler sorununa bakış açısını ve nasıl ele alındığını anlayabilmek adına uluslararası insan hakları belgeleri incelenmiş ve değerlendirilmiş, akabinde Türkiye'deki durumu görebilmek için, ulusal mevzuatımızın erken evlilikler sorununa ilişkin bakış açısı sunulmuştur. Çalışmanın üçüncü bölümünde erken evlilikler sorunu ile mücadele eden uluslararası kuruluşlar ve yaptıkları çalışmalar, uygulanan programlar ve stratejilerden örnekler verilmiştir. Erken evlilikler sorunu ile mücadelede gelinen noktayı ve yapılan çalışmaların etkisini daha net tespit edebilmek amacıyla farklı coğrafyalardan çeşitli ülkeler seçilmiş, seçilen ülkelerdeki hukuksal durum ve uygulanan program örnekleri uygulama biçimi ve etkileriyle incelenmiştir. Son olarak ülkemizde erken evlilik sorunu ile mücadele kapsamında yapılan çalışmalara yer verilmiştir. Erken evlilikler sorununa ilişkin çözüm önerilerinin ardından konunun sadece kadın hakları sorunu olarak değil, hukuki temel alarak ve çok daha geniş bir perspektiften ele alınarak disiplinler arası bir yaklaşımla çözülebileceği tartışılmıştır.