Vergi yargılaması hukukunda Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: PINAR DEMİRAL

Danışman: YUSUF KARAKOÇ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

12 Eylül 2010 tarihli halk oylamasıyla kabul edilen Anayasa değişikliği ile Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruları karara bağlama görev ve yetkisi verilmiştir. Bireysel başvurunun kabulü, anayasa yargısının insan haklarını garanti etmek amacı bakımından Devlet iktidarı karşısında zayıf durumda olan kişinin temel hak ve özgürlüklerinin etkin şekilde korunmasında-norm denetimi ile gerçekleşemeyecek korumanın sağlanması açısından- önemli ve kilit bir role sahiptir. 23 Eylül 2012 tarihinden sonra kesinleşen nihaî işlem ve kararlara karşı Anayasa ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin ortak koruma alanında kalan temel hak ve özgürlüklerin kamu gücünün işlem, eylem veya ihmali sebebiyle ihlâl edildiği iddiasında bulunan herkes bireysel başvuruda bulunma hakkına sahiptir. Başta vergi olmak üzere kamu gelirlerinin elde edilmesi amacıyla kişilerin temel hak ve özgürlüklerine kamu gücü tarafından müdahale edilmektedir. Anayasa'nın 125'inci maddesinin emredici hükmünün ve hukuk devleti ilkesinin bir gereği olarak idarenin her türlü eylem ve işlemi yargı denetimine tâbidir. Bu bağlamda kamu gelirlerinin hukuka uygunluk denetimi vergi yargısı tarafından gerçekleştirilmektedir. Dolayısıyla vergi ödevlileri de gerek vergi idaresi gerekse vergi yargısı organlarınca gerçekleştirilen işlem, eylem veya ihmallere karşı bireysel başvuruda bulunma hakkına sahiptir. Bu çalışma ile vergi yargılaması hukukunda Anayasa Mahkemesine bireysel başvurunun hukukçu bakış açısıyla değerlendirilmesi, on yıllık içtihadının ortaya konularak vergi yargılaması hukukunda bireysel başvuruya yönelik tesbit ve önerilerin sunulması amaçlanmıştır. Anahtar Kelimeler: Vergi Yargılaması Hukuku, Anayasa Mahkemesi, Bireysel Başvuru, Vergi Yargısı, Anayasa Yargısı, İnsan Hakları