7-17 yaş arasındaki normal gelişim gösteren ve özel gereksinimli çocuğu olan aile bireylerinin psikolojik iyi olma hali ve başa çıkma yöntemlerinin incelenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Özel Eğitim Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: DÖNDÜ TURGUT

Danışman: ALEV GİRLİ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma ile 7–17 yaş arası normal gelişim gösteren ve özel gereksinimli çocuğu olan aile bireylerinin psikolojik iyi olma halleri (Ruhsal belirti düzeyleri) ve Başa Çıkma Yöntemlerinin çocuğun cinsiyeti, yaşı, özel gereksinim türü ve düzeyi, anne babanın cinsiyeti, yaşı eğitim düzeyi gibi değişkenler açısından farklılaşıp, farklılaşmadığı incelenmiştir. Araştırmada betimsel türde tarama (survey) modeli kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu, 7 -17 yaş arası özel gereksinimli çocuğu olan 90 ebevyn ile kontrol grubu olarak 7-17 yaş arası normal gelişim gösteren çocuğu olan 90 ebeveynden araştırmaya katılmayı gönüllü olarak kabul eden 180 birey örneklem seçimine gidilmeksizin araştırma kapsamına alınarak oluşturulmuştur. Araştırmada, Amirkhan (1990) tarafından geliştirilen ve Aysan (1994) tarafından uyarlama çalışması yapılan "Başa Çıkma Stratejileri Ölçeği" ve Derogotis ve arkadaşları tarafından (1977) geliştirilen ve uyarlaması Dağ tarafından yapılan "Ruhsal Belirti Tarama Listesi (SCL–90-R)" ve araştırmacı tarafından geliştirilmiş olan "Kişisel Bilgi Formu" kullanılmıştır. Elde edilen verilerin analizinde SPSS programından yararlanılmıştır. Normal gelişim gösteren ve özel gereksinimli çocuğu olan aile bireylerinin Başa Çıkma yöntemleri ile çocuğun özel gereksinim durumu arasında anlamlı farklılık olduğu bulgulanmıştır. Çocuğun özel gereksinimli olup olmamasına göre aile bireylerinin başa çıkma yöntemleri farklılaşmaktadır. Normal gelişim gösteren ve özel gereksinimli çocuğu olan aile bireylerinin psikolojik iyi olma hallerinin çocuklarının özel gereksinimli olup olmasına göre farklılaştığı bulgusu edinilmiştir. Özel gereksinimli çocuğu olan aile bireylerini, normal gelişim gösteren aile bireylerinde daha fazla ruhsal belirti göstermektedir. Anahtar Sözcükler: özel gereksinimli çocuğu olan aileler, psikolojik iyi olma, başa çıkma.