Mustafa Sabri Efendinin İslamcılığına "Sosyolojik"Bir Bakış
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: REMZİ PINAR
Danışman: Adil Çiftçi
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZET Yüksek Lisans Tezi Mustafa Sabri Efendinin İslamcılığına "Sosyolojik"Bir Bakış Remzi PINAR Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı Felsefe ve Din Bilimleri Programı Çalışmamızda Osmanlı Devleti'nin son Şeyhülislamlarından Mustafa Sabri Efendinin İslamcılık anlayışına sosyolojik bir bakış açısıyla ele aldık. Amacımız Mustafa Sabri Efendinin İslamcılığını hayatı, eserleri, yaşadığı dönemin siyasi ve askeri olaylarını ve toplumsal bağlantılarıyla değerlendirip anlamaya çalışmaktır. Bu amaçla tezimizi üç bölüm halinde ele aldık. Birinci bölümde; Mustafa Sabri'nin yaşadığı dönemin siyasi, ekonomi, askeri, eğitim sistemini ve genel toplumsal hayatı ele aldık. Tezimize bu şekilde başlamamızın temel sebebi, insanı kesin bir ayrım ile toplumdan bağımsız bir nesne olarak görmeyişimizdendir. Bir kişiyi ya da bir olayı anlamaya çalışmanın en etkili yönlerinden bir tanesi, bireyin yaşadığı çağı en iyi şekilde bilmemizdir. Biz de bu sebeple öncelikle dönemi anlamaya çalıştık. Bunu yaparken, İslamcılık düşüncesinin doğuşu ve milliyetçilik fikriyle olan durumunu da ele aldık. Daha sonra dönemin yazarımız üzerindeki etkisine odaklandık. İkinci bölümde yazarımızın hayatını, eserlerini ve toplumsal olaylar karşısındaki tavrına değindik. Bu bölümdeki temel amacımız, Mustafa Sabri Efendi'nin siyasette ve diğer toplumsal alanlardaki duruşu ve olaylara bakışını anlamaya çalışmaktı. Üçüncü ve son bölümümüzde ise yazarımızın, din-bilim ilişkisi hakkındaki düşünceleri, bilgiyi ele alışı, aklın önemine ve temel İslam ilimlerine bakışını ele aldık. Üçüncü bölümün ikinci kısmında ise, yazarımızın hilafet hakkındaki düşüncesini, inkılâpların toplum için ne ifade etiğini, milliyetçilik fikri hakkındaki düşüncelerini analiz ettik. Sonuç bölümünde tez çalışmamız boyunca dile getirdiğimiz fikirleri değerlendirdik ve Mustafa Sabri Efendinin İslamcılık düşüncesini geleneksel İslami bakış ile modern İslami anlayış arasındaki karşılaştırmalı hareketle değerlendirmeye çalıştık. Anahtar Kavramlar: Mustafa Sabri Efendi, İslamcılık, Din-Bilim, Milliyetçilik, Şeyhülislam, Hilafet.