Üst kimlik, kimlik örselenmesi ve ortak çıkar algılarına göre sosyal grupların bir çatı altına yaşama niyetleri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Psikoloji Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: TOLGA ERGİYEN
Danışman: SERAP AKFIRAT
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmanın genel amacı farklı sosyal grupların birlikte yaşama isteğinin altında yatan sosyal psikolojik faktörleri incelemektir. Bu kapsam doğrultusunda yarı deneysel bir çalışma tasarlanarak üst kimlik, kimlik örselenmesi ve ortak hedef değişkenlerinin birlikte yaşama niyeti, sembolik tehdit algısı ve gruplar arası tutumlar üzerindeki etkisi incelenmiştir. Araştırmaya 168'i kadın 85'i erkek olmak üzere toplam 253 üniversite öğrencisi katılmıştır. Katılımcılar, üst kimlik, kimlik örselenmesi ve ortak hedef değişkenlerinin manipüle edildiği sekiz farklı deneysel koşuldan birine rastgele atanmışlar; atandıkları koşula göre, tarihsel olarak bağları olmasına rağmen aralarında olumsuz bir ilişki süregelen iki farklı hayali sosyal gruba ilişkin senaryo okumuşlardır. Daha sonra sırasıyla Bilgilendirilmiş Onam Formu, Demografik Bilgi Formu, Manipülasyon Kontrol Soruları, Gruplar arası Tutum Ölçeği, Birlikte Yaşama Niyeti Ölçeği ve Sembolik Tehdit Ölçeğinden oluşan soru formunu cevaplamışlardır. İşlemler, laboratuvar ortamında kâğıt kalem yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Veriler 2 (üst kimlik var/yok) X2 (ortak hedef var/yok) X2 (kimlik örselenmesi var/yok) Faktöriyel Varyans Analizi ile incelenmiştir. Bulgulara göre, üst kimlik, ortak hedef ve kimlik örselenmesi değişkenlerinin, birlikte yaşama niyeti ve algılanan sembolik tehdit üzerindeki ana etkileri anlamlıdır. Üst kimlik ve ortak hedef birlikte yaşama niyetini artırırken, üst kimlik sembolik tehdit algısını düşürmüş fakat ortak hedef sembolik tehdit algısı etkilememiştir. Kimlik örselenmesi ise birlikte yaşama niyetini düşürürken, sembolik tehdit algısını yükseltmiştir. İç-grup yanlılığı üzerinden hiçbir ana etki anlamlı değildir. Ayrıca birlikte yaşama niyeti üzerinde üç bağımsız değişken arasında anlamlı etkileşim etkisi tespit edilmiştir. Kimlik örselenmesinin olmadığı, ancak ortak hedefin ve üst kimliğin mevcut olduğu koşulda en yüksek birlikte yaşam niyeti tespit edilmiştir. Bulgular ve çalışmanın sınırlılıkları alanyazın bağlamında değerlendirilmiştir.