Tinin Fenomenolojisi'nde Öznenin Teorik Kuruluşunun Problemleri

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Felsefe Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ALİ YILDIRIM

Danışman: Doğan Göçmen

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez, Hegel'in Tinin Fenomenolojisi'nde öznenin teorik kuruluşunun problemlerini araştırmaktadır. Tinin Fenomenolojisi'nde öznenin teorik kuruluşu Hegel tarafından üç mantıksal bölüme ayrılmıştır. Bu bakımdan bu üç mantıksal bölüm, yani bilinç, öz-bilinç ve akıl sırasıyla bu çalışmanın üç temel ana bölümünü oluşturmaktadır. Tinin Fenomenolojisi'nde öznenin teorik kuruluşunda öznenin bütün bir oluşum süreci göz önünde bulundurularak teorik kuruluşu ortaya konmuştur. Bu tez, Hegel'e gelene kadar bütün bir felsefe tarihinde oluşmuş olan özne kavrayışları bağlamında geriye dönük bir ilerlemeyi kendinde barındırmaktadır. Bu çalışmada Descartes'ın, Kant'ın ve genel olarak modernlerin özne kavrayışları da dikkate alınmış ve bu özne kavrayışlarının Hegel felsefesi ile kapsanıp aşıldığı ortaya konmuştur. Zira öznenin kurgulanması ve kurulması süreci, eskiyi kendinde edinerek ve eskiyi kapsayıp aşarak mümkündür. Bu bakımdan Hegel'in yöntemi diyalektik yöntemdir. Bu tez, öznenin teorik kuruluşunu araştırmakla beraber modern öznenin teorik olarak kurulduktan sonra eksik kaldığını, kendisini sırasıyla teorik kuruluş ve pratik gerçekleştirmesinin bir sentezi olarak mutlak bilgiye varmasıyla özgürlüğü kendinde gerçekleştirmeye çalışan tinin oluşum sürecini konu edinmektedir. Öznenin pratik gerçekleşmesi ancak öznenin teorik kuruluşunun dolayımı ile mümkündür. Teorinin pratik içerisinde sınanması ile pratik kendisini ortaya koyacaktır. Öznenin pratik gerçekleşmesi demek, öznenin dünya ile karşılaşması ve dünyanın kavramını kendinde edinmesi demektir. Öznenin teorik kuruluşunun ve pratik gerçekleşmesinin bir sentezi olan mutlak bilgi, özgürlüğün en üst aşamasıdır. Anahtar kelimeler: Özne, Tin, Akıl, Teori, Pratik, Sentez, Mutlak Bilgi, Diyalektik, Özgürlük, Modern Felsefe